Το πετρέλαιο κάνει βουτιά στις διεθνείς αγορές, αλλά οι τιμές στα πρατήρια εξακολουθούν να δοκιμάζουν τις αντοχές νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Και η Ελλάδα προσφέρει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της αντίφασης.
Tην ώρα που το Brent έχει χάσει σχεδόν το 19% της αξίας του μέσα σε δύο εβδομάδες, η κυβέρνηση αναγκάζεται να παρατείνει για ακόμη ένα δεκαπενθήμερο τις επιδοτήσεις σε βενζίνη, πετρέλαιο κίνησης και θέρμανσης.
Η απόφαση, που ανακοινώθηκε το Σάββατο, αποτυπώνει το βασικό πρόβλημα της αγοράς: η πτώση της τιμής του αργού δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε ανάλογη αποκλιμάκωση του κόστους των καυσίμων.
Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου ετοιμάζεται να περάσει από την έλλειψη στην υπερπροσφορά για πρώτη φορά μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν, τον περασμένο Φεβρουάριο. Ωστόσο, η επιστροφή περισσότερων βαρελιών στην αγορά δεν ισοδυναμεί με επιστροφή στην κανονικότητα.
Το πρόβλημα βρίσκεται σε όσα μεσολαβούν ανάμεσα στην εξόρυξη του αργού και στην παράδοση του τελικού καυσίμου στον καταναλωτή: στις θαλάσσιες μεταφορές, στα ασφάλιστρα κινδύνου, στα διυλιστήρια, στα διαθέσιμα αποθέματα και, τελικά, στη φορολογία.
Ιδιαίτερα για το ντίζελ, που αποτελεί κρίσιμο καύσιμο για τις ευρωπαϊκές μεταφορές, τη βιομηχανία και την αγροτική παραγωγή, η αποκλιμάκωση μπορεί να είναι πολύ πιο αργή και περιορισμένη από εκείνη του αργού πετρελαίου.
Από το έλλειμμα στο πλεόνασμα – Η μεγάλη ανατροπή
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), η παγκόσμια προσφορά αναμένεται να υπερβεί τη ζήτηση κατά περίπου 1,7 εκατ. βαρέλια ημερησίως το τέταρτο τρίμηνο του 2026.
Πρόκειται για εντυπωσιακή μεταβολή σε σχέση με το τρίτο τρίμηνο, όταν η αγορά εμφάνιζε έλλειμμα περίπου 600.000 βαρελιών ημερησίως.
Η ανάκαμψη των εξαγωγών από τον Περσικό Κόλπο συνέβαλε στην αύξηση της παγκόσμιας παραγωγής, ενώ το Brent έχει χάσει σχεδόν το 19% της αξίας του μέσα σε δύο εβδομάδες. Αντίστοιχα, το αμερικανικό WTI καταγράφει πτώση σχεδόν 15%.
Σε μια συνηθισμένη περίοδο, μια τέτοια μεταβολή θα δημιουργούσε ισχυρές προσδοκίες για φθηνότερα καύσιμα.
Αυτή τη φορά, όμως, οι συνθήκες είναι διαφορετικές.
