Στο πιο κρίσιμο ίσως σημείο της έχει φτάσει η πολύκροτη δίκη της Λίντσεϊ Κλάνσι στη Μασαχουσέτη, καθώς οι ένορκοι εξακολουθούν να αδυνατούν να καταλήξουν σε ομόφωνη ετυμηγορία και η ένταση στο εσωτερικό του σώματος βγήκε πλέον ανοιχτά μέσα στη δικαστική αίθουσα.
Έπειτα από περίπου 35 ώρες διαβουλεύσεων σε έξι ημέρες, οι εννέα γυναίκες και οι τρεις άνδρες του σώματος δεν έχουν αποφασίσει εάν η 36χρονη πρέπει να θεωρηθεί ποινικά υπεύθυνη για τον θάνατο των τριών παιδιών της.
Το νέο στοιχείο είναι ότι η διαφωνία δεν παραμένει πλέον αόριστη.
Η πρόεδρος των ενόρκων φέρεται να ενημέρωσε τον δικαστή Γουίλιαμ Σάλιβαν ότι ένα μέλος του σώματος δεν ακολουθεί τις δικαστικές οδηγίες σχετικά με την έννοια της «εύλογης αμφιβολίας».
Η υπεράσπιση ζήτησε την απομάκρυνση του συγκεκριμένου ενόρκου.
Ο δικαστής αρνήθηκε.
Και έτσι η υπόθεση επιστρέφει στις διαβουλεύσεις με το ενδεχόμενο κακοδικίας να βρίσκεται πλέον πολύ πιο κοντά από ό,τι τις προηγούμενες ημέρες.
Ένας ένορκος στο επίκεντρο της σύγκρουσης
Η ένταση κορυφώθηκε όταν το δικαστήριο έλαβε νέο σημείωμα από το σώμα των ενόρκων.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε στη συνέχεια ο δικηγόρος της Κλάνσι, Κέβιν Ρέντινγκτον, το πρόβλημα αφορά έναν συγκεκριμένο ένορκο, ο οποίος, κατά την υπεράσπιση, αρνείται να εφαρμόσει σωστά τις οδηγίες του δικαστή για το πότε υπάρχει «εύλογη αμφιβολία».
Ο Ρέντινγκτον ζήτησε να αντικατασταθεί.
Η κίνησή του προκάλεσε έντονη συζήτηση μέσα στην αίθουσα, καθώς η απομάκρυνση ενόρκου ενώ οι διαβουλεύσεις βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη αποτελεί εξαιρετικά ευαίσθητη διαδικασία.
Ο δικαστής Σάλιβαν δεν έκανε δεκτό το αίτημα.
Ξεκαθάρισε ουσιαστικά ότι δεν μπορεί να πάρει το μέρος ούτε του ενός ενόρκου ούτε των υπολοίπων, από τη στιγμή που όλοι έχουν δηλώσει ότι μπορούν να εφαρμόσουν τον νόμο και τις οδηγίες του δικαστηρίου.
Ο δικαστής εξέτασε χωριστά τους ενόρκους
Πριν πάρει την απόφασή του, ο Σάλιβαν κάλεσε τα μέλη του σώματος ξεχωριστά και τα ρώτησε εάν είναι σε θέση να ακολουθήσουν τις νομικές οδηγίες που τους έχουν δοθεί.
Στη συνέχεια τους κάλεσε εκ νέου ως σώμα και επανέλαβε τι σημαίνει «πέρα από κάθε εύλογη αμφιβολία».
Η συγκεκριμένη έννοια βρίσκεται στην καρδιά της υπόθεσης.
Δεν αρκεί οι ένορκοι να θεωρούν πιθανό ότι η Κλάνσι ήταν ποινικά υπεύθυνη.
Για να υπάρξει καταδίκη, η κατηγορούσα αρχή πρέπει να έχει αποδείξει την ποινική της ευθύνη πέρα από κάθε εύλογη αμφιβολία.
Και η ετυμηγορία πρέπει να είναι ομόφωνη.
Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι ποιος σκότωσε τα παιδιά
Η δίκη έχει μια ιδιαιτερότητα που εξηγεί γιατί οι διαβουλεύσεις αποδεικνύονται τόσο δύσκολες.
Η υπεράσπιση δεν αμφισβητεί ότι η Λίντσεϊ Κλάνσι σκότωσε τα τρία παιδιά της, την πεντάχρονη Κόρα, τον τρίχρονο Ντόσον και τον οκτώ μηνών Κάλαν, τον Ιανουάριο του 2023 στο οικογενειακό σπίτι στο Ντάξμπερι.
Η διαφωνία αφορά την ποινική της ευθύνη τη στιγμή των πράξεων.
Οι δικηγόροι της υποστηρίζουν ότι η Κλάνσι βρισκόταν σε σοβαρό ψυχωσικό επεισόδιο, το οποίο συνδέουν με επιλόχεια ψύχωση, και δεν μπορούσε να αντιληφθεί πλήρως τον χαρακτήρα των πράξεών της ή να συμμορφώσει τη συμπεριφορά της με τον νόμο.
Η εισαγγελία παρουσιάζει διαφορετική εικόνα.
Υποστηρίζει ότι, παρά τα προβλήματα ψυχικής υγείας που αντιμετώπιζε, η Κλάνσι γνώριζε τι έκανε και είχε την πνευματική ικανότητα να θεωρηθεί ποινικά υπεύθυνη.
Αυτές οι δύο εκδοχές βρίσκονται τώρα αντιμέτωπες μέσα στην αίθουσα των ενόρκων.
Δύο φορές είχαν ήδη δηλώσει αδιέξοδο
Η τελευταία εξέλιξη δεν ήρθε ξαφνικά.
Οι ένορκοι είχαν ήδη ενημερώσει δύο φορές τον δικαστή ότι δεν μπορούσαν να φτάσουν σε ομόφωνη απόφαση.
Και τις δύο φορές ο Σάλιβαν τούς ζήτησε να επιστρέψουν στην αίθουσα διαβουλεύσεων και να συνεχίσουν την προσπάθεια.
Τώρα, όμως, η κατάσταση είναι διαφορετική.
Η νέα παρέμβαση αποκάλυψε ότι το αδιέξοδο δεν αφορά απλώς διαφορετικές αναγνώσεις των αποδεικτικών στοιχείων, αλλά και διαφωνία γύρω από τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται ένας από τους βασικότερους κανόνες μιας ποινικής δίκης.
Γιατί δεν μπορεί απλώς να απομακρυνθεί ο ένορκος
Η απαίτηση της υπεράσπισης μπορεί εκ πρώτης όψεως να μοιάζει απλή: εάν ένα μέλος του σώματος δεν ακολουθεί τον νόμο, να αντικατασταθεί.
Στην πράξη, όμως, το ζήτημα είναι πολύ πιο περίπλοκο.
Ένας δικαστής δεν μπορεί να απομακρύνει έναν ένορκο επειδή απλώς διαφωνεί με τους υπόλοιπους.
Η ανεξαρτησία κάθε μέλους του σώματος αποτελεί βασικό τμήμα της διαδικασίας και μια διαφορετική εκτίμηση των στοιχείων δεν συνιστά από μόνη της λόγο απομάκρυνσης.
Διαφορετικό ζήτημα θα ήταν εάν αποδεικνυόταν ότι ο ένορκος αρνείται πράγματι να εφαρμόσει τις νομικές οδηγίες του δικαστηρίου.
Αυτό ακριβώς βρίσκεται τώρα στο επίκεντρο.
Το σενάριο της κακοδικίας
Εάν οι δώδεκα ένορκοι εξακολουθήσουν να αδυνατούν να φτάσουν σε ομόφωνη απόφαση και ο δικαστής κρίνει ότι δεν υπάρχει πλέον ρεαλιστική προοπτική συμφωνίας, μπορεί να κηρύξει κακοδικία λόγω αδιεξόδου του σώματος.
Αυτό δεν θα σημαίνει ότι η Κλάνσι αθωώθηκε.
Ούτε θα σημαίνει ότι κρίθηκε ένοχη.
Θα σημαίνει ότι η συγκεκριμένη δίκη ολοκληρώθηκε χωρίς έγκυρη ετυμηγορία.
Σε αυτή την περίπτωση, η εισαγγελία θα πρέπει να αποφασίσει το επόμενο βήμα.
Μπορεί να επιδιώξει νέα δίκη, να εξετάσει διαφορετική δικαστική διευθέτηση ή να λάβει άλλη απόφαση σχετικά με τη συνέχιση της υπόθεσης.
Τι διακυβεύεται για την Κλάνσι
Οι συνέπειες της ετυμηγορίας είναι εξαιρετικά σοβαρές.
Εάν κριθεί ένοχη για φόνο πρώτου βαθμού, η Κλάνσι μπορεί να αντιμετωπίσει ισόβια κάθειρξη χωρίς δυνατότητα αποφυλάκισης υπό όρους.
Εάν αντίθετα οι ένορκοι αποφασίσουν ότι δεν ήταν ποινικά υπεύθυνη λόγω της ψυχικής της κατάστασης, αυτό δεν συνεπάγεται απλή επιστροφή στην ελευθερία.
Θα μπορούσε να ακολουθήσει διαδικασία εγκλεισμού και αξιολόγησης σε κρατική ψυχιατρική δομή.
Η επόμενη ημέρα μπορεί να κρίνει ολόκληρη τη δίκη
Η πολύωρη διαβούλευση δείχνει πόσο βαθιά έχει διχάσει το σώμα των ενόρκων το κεντρικό ερώτημα της υπόθεσης.
Όχι εάν πέθαναν τα παιδιά από τα χέρια της μητέρας τους.
Αλλά εάν η ψυχική κατάσταση της Λίντσεϊ Κλάνσι εκείνο το βράδυ ήταν τέτοια ώστε ο νόμος να μπορεί να τη θεωρήσει ποινικά υπεύθυνη για όσα έκανε.
Με περίπου 35 ώρες συζητήσεων πίσω τους, δύο προηγούμενες δηλώσεις αδιεξόδου και πλέον ανοιχτή διαφωνία για έναν ένορκο, τα περιθώρια στενεύουν.
Η επόμενη εξέλιξη μπορεί να είναι η ετυμηγορία που αναμένουν εδώ και εβδομάδες οι ΗΠΑ – ή η παραδοχή ότι οι δώδεκα άνθρωποι που κλήθηκαν να αποφασίσουν δεν μπορούν να συμφωνήσουν.
