Νέα στοιχεία για το φονικό πλήγμα σε γαμήλια τελετή στο νότιο Ιράν ενισχύουν το ενδεχόμενο το σπίτι όπου βρίσκονταν οι καλεσμένοι να χτυπήθηκε απευθείας από αμερικανικό πυρομαχικό και όχι από θραύσματα ή από αποτυχημένο ιρανικό πύραυλο αεράμυνας.
Η εικόνα δεν αποτελεί ακόμη επίσημο πόρισμα των αμερικανικών Αρχών.
Ωστόσο, ανάλυση επαληθευμένων βίντεο, φωτογραφιών και δορυφορικών εικόνων από το Reuters, σε συνδυασμό με τις εκτιμήσεις ειδικών στα οπλικά συστήματα, προσθέτει νέα δεδομένα στην υπόθεση της Κουχεστάκ.
Το πλέον κρίσιμο στοιχείο βρίσκεται στην απόσταση.
Πύργος τηλεπικοινωνιών που, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, αποτελούσε στόχο των αμερικανικών επιδρομών βρισκόταν μόλις περίπου 135 μέτρα από το σπίτι όπου πραγματοποιούνταν η γαμήλια τελετή.
Η Ουάσινγκτον δηλώνει ότι διερευνά τι ακριβώς συνέβη.
Τι έδειξε η ανάλυση του Reuters
Το Reuters εξέτασε φωτογραφικό και βιντεοληπτικό υλικό από το κτίριο μετά την έκρηξη και το έθεσε υπόψη τεσσάρων ειδικών σε στρατιωτικά πυρομαχικά και εκρηκτικά.
Τρεις από αυτούς εκτίμησαν ότι τα χαρακτηριστικά των ζημιών είναι περισσότερο συμβατά με άμεση πρόσκρουση πυρομαχικού πάνω ή πολύ κοντά στην οροφή.
Η εκδοχή αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία.
Αποδυναμώνει το σενάριο σύμφωνα με το οποίο το σπίτι μπορεί να χτυπήθηκε απλώς από θραύσματα ενός πυρομαχικού που είχε ως στόχο διαφορετική εγκατάσταση στην περιοχή.
Παράλληλα, οι ίδιοι ειδικοί θεώρησαν λιγότερο πιθανό η καταστροφή να προκλήθηκε από αποτυχημένο ιρανικό πύραυλο αεράμυνας.
Δεν πρόκειται, ωστόσο, για τελικό δικαστικό ή στρατιωτικό πόρισμα.
Η ακριβής προέλευση του πυρομαχικού εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο διερεύνησης.
Ο αμερικανικός στόχος μόλις 135 μέτρα μακριά
Το βράδυ της 1ης Σεπτεμβρίου, αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν σειρά επιδρομών στο νότιο Ιράν.
Η CENTCOM ανακοίνωσε επισήμως ότι τα πλήγματα είχαν στόχο εγκαταστάσεις των Φρουρών της Επανάστασης, μεταξύ των οποίων συστήματα αεράμυνας, ραντάρ, στρατιωτικές και θαλάσσιες υποδομές και εγκαταστάσεις επικοινωνιών.
Δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι ανέφεραν στο Reuters ότι στην περιοχή της Κουχεστάκ είχε στοχοποιηθεί συγκεκριμένα ένας πύργος τηλεπικοινωνιών.
Σύμφωνα με δορυφορικές εικόνες που εξετάστηκαν στο πλαίσιο της έρευνας, ο πύργος απείχε περίπου 135 μέτρα από το σπίτι της γαμήλιας τελετής.
Η μικρή αυτή απόσταση αποτελεί πλέον βασικό στοιχείο της διερεύνησης.
Ένα από τα σενάρια που εξετάζονται είναι αμερικανικό πυρομαχικό να αστόχησε στον προβλεπόμενο στόχο και να έπληξε το γειτονικό κτίριο.
«Αυτό συμβαίνει ακόμη και με εξελιγμένα συστήματα»
Ο Γκάρεθ Κόλετ, απόστρατος Βρετανός ταξίαρχος με ειδίκευση στα εκρηκτικά, εξέτασε επίσης το διαθέσιμο υλικό.
Κατά την εκτίμησή του, ένα πιθανό σενάριο είναι το πυρομαχικό να μην έπληξε τον αρχικό στόχο του.
Όπως επισήμανε, αστοχίες μπορούν να συμβούν ακόμη και όταν χρησιμοποιούνται σύγχρονα κατευθυνόμενα όπλα.
Η συγκεκριμένη εκτίμηση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα δεδομένου ότι οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν πολλαπλά πλήγματα στην ίδια γεωγραφική περιοχή εκείνο το βράδυ.
Δεν αποδεικνύει, πάντως, ότι υπήρξε σκόπιμη στόχευση του γάμου.
Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει στοιχείο που να δείχνει ότι η γαμήλια τελετή αποτέλεσε εσκεμμένο αμερικανικό στόχο.
Το βασικό ερώτημα είναι εάν υπήρξε αστοχία, τεχνικό πρόβλημα ή άλλη αλληλουχία γεγονότων.
Η τρύπα στην οροφή στο μικροσκόπιο
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη μορφή της καταστροφής.
Ο Τρέβορ Μπολ, πρώην τεχνικός εξουδετέρωσης εκρηκτικών του αμερικανικού στρατού και αναλυτής οπλικών συστημάτων, εκτίμησε ότι το πυρομαχικό φαίνεται να εξερράγη κατά την επαφή του με την οροφή ή ακριβώς επάνω από αυτήν.
Κατά την εκτίμησή του, οι συγκεκριμένες ζημιές δύσκολα εξηγούνται από θραύσματα του κοντινού πλήγματος στον πύργο τηλεπικοινωνιών.
Σε ανάλογο συμπέρασμα κατέληξε και ο Σεμπάστιαν Σούτε, ερευνητής στο Ινστιτούτο Έρευνας για την Ειρήνη του Όσλο, ο οποίος εξέτασε το διαθέσιμο οπτικό υλικό.
Οι τεχνικές αυτές εκτιμήσεις είναι εκείνες που ενισχύουν πλέον το σενάριο ενός απευθείας πλήγματος.
Τι γνωρίζουμε – και τι όχι – για το πιθανό όπλο
Σε ιρανικά μέσα ενημέρωσης εμφανίστηκαν φωτογραφίες από θραύσματα πυρομαχικών τα οποία φέρονται να περισυνελέγησαν στην ευρύτερη περιοχή.
Ο Τρέβορ Μπολ αναγνώρισε σε ορισμένα από αυτά χαρακτηριστικά που παραπέμπουν σε αμερικανικό Joint Standoff Weapon, γνωστό ως JSOW.
Εδώ, όμως, απαιτείται μία κρίσιμη επιφύλαξη.
Το Reuters δεν μπόρεσε να επιβεβαιώσει ότι τα συγκεκριμένα θραύσματα προέρχονταν πράγματι από το σπίτι όπου γινόταν ο γάμος.
Επομένως, δεν μπορεί ακόμη να θεωρηθεί αποδεδειγμένο ότι το συγκεκριμένο κτίριο επλήγη από JSOW.
Το στοιχείο αποτελεί ένδειξη και όχι οριστική ταυτοποίηση του όπλου.
Οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν ότι ερευνούν το περιστατικό
Η αμερικανική κυβέρνηση δεν έχει αποδεχθεί μέχρι στιγμής επισήμως την ευθύνη για το πλήγμα στο σπίτι.
Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον πραγματοποιεί έρευνα για να εξακριβώσει τι συνέβη.
Ο ίδιος εμφανίστηκε επιφυλακτικός απέναντι στις αρχικές πληροφορίες από ιρανικές πηγές, υπογράμμισε όμως ότι οι ΗΠΑ θέλουν να γνωρίζουν εάν σημειώθηκε λάθος κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων.
Ανάλογη στάση έχει κρατήσει και ο αμερικανικός στρατός, ο οποίος έχει αναφέρει ότι γνωρίζει τις καταγγελίες και τις εξετάζει.
Η CENTCOM έχει επιβεβαιώσει ότι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν εκείνη την ημέρα πλήγματα εναντίον ιρανικών στρατιωτικών στόχων.
Δεν έχει, όμως, δημοσιεύσει μέχρι στιγμής τελικό πόρισμα για τη συγκεκριμένη έκρηξη.
Πέντε οι νεκροί σύμφωνα με νεότερες πληροφορίες
Οι αρχικές πληροφορίες έκαναν λόγο για τέσσερις νεκρούς και τουλάχιστον 68 τραυματίες.
Μεταξύ των θυμάτων περιλαμβανόταν και ένα μικρό παιδί.
Νεότερη ενημέρωση που μετέδωσε το Reuters ανέφερε ότι μία 22χρονη γυναίκα, η οποία είχε τραυματιστεί στο πλήγμα και νοσηλευόταν, υπέκυψε αργότερα στα τραύματά της.
Ο απολογισμός ανέβηκε έτσι στους πέντε νεκρούς.
Οι αριθμοί των θυμάτων έχουν προέλθει από ιρανικές πηγές, οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στην περιοχή και τοπικά μέσα ενημέρωσης και εξακολουθούν να επικαιροποιούνται.
Δεν είναι το πρώτο περιστατικό που διερευνάται
Η υπόθεση της Κουχεστάκ έρχεται να προστεθεί στη συζήτηση για τις απώλειες αμάχων κατά τη διάρκεια των αμερικανικών επιχειρήσεων στο Ιράν.
Ιδιαίτερο βάρος έχει προηγούμενο πλήγμα στο Μινάμπ, όπου τον Φεβρουάριο καταστράφηκε σχολείο και αναφέρθηκε μεγάλος αριθμός νεκρών μαθητών και εκπαιδευτικών.
Και σε εκείνη την περίπτωση είχε ξεκινήσει αμερικανική στρατιωτική έρευνα για να αποσαφηνιστούν οι συνθήκες.
Το Πεντάγωνο δεν έχει μέχρι σήμερα δημοσιοποιήσει ολοκληρωμένο πόρισμα για εκείνο το περιστατικό.
Το κρίσιμο ερώτημα πλέον είναι εάν υπήρξε αστοχία
Το περιστατικό στην Κουχεστάκ ξεκίνησε ως μια καταγγελία από την ιρανική πλευρά.
Η νέα τεχνική ανάλυση προσθέτει πλέον στοιχεία που δεν επιτρέπουν να απορριφθεί εύκολα το ενδεχόμενο αμερικανικού πλήγματος.
Παράλληλα όμως δεν αποδεικνύει ότι οι ΗΠΑ επέλεξαν συνειδητά ως στόχο το σπίτι όπου γινόταν ο γάμος.
Η διάκριση αυτή είναι κρίσιμη.
Το ερώτημα που καλείται τώρα να απαντήσει η έρευνα δεν είναι μόνο από ποια πλευρά προήλθε το πυρομαχικό.
Είναι εάν ένα όπλο που προοριζόταν για στρατιωτικό ή επικοινωνιακό στόχο περίπου 135 μέτρα μακριά αστόχησε και έπεσε πάνω στο κτίριο όπου βρίσκονταν δεκάδες άμαχοι.
Μέχρι να ολοκληρωθεί η αμερικανική έρευνα, αυτό παραμένει το ισχυρότερο σενάριο που προκύπτει από την τεχνική ανάλυση – όχι ακόμη ένα οριστικό πόρισμα.