Σαφές μήνυμα προς την Άγκυρα, αλλά και προς τα Ηνωμένα Έθνη, έστειλαν από το Παρίσι ο Πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Χριστοδουλίδης και η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, επιβεβαιώνοντας ότι η όποια πρόοδος στις ευρωτουρκικές σχέσεις περνά μέσα από ουσιαστική κίνηση στο Κυπριακό.
Η ίδια γραμμή συνοψίζεται στο ότι αναμένεται πρώτα ουσιαστική πρόοδος στο Κυπριακό και μετά συζήτηση για τα ζητήματα που ενδιαφέρουν την Τουρκία στις σχέσεις της με την ΕΕ.
Μήνυμα προς τον ΟΗΕ
Η Λευκωσία θεωρεί κρίσιμο ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν περιορίζεται πλέον σε γενικές αναφορές στήριξης της διαδικασίας του ΟΗΕ, αλλά συνδέει τη λύση με το ευρωπαϊκό κεκτημένο. Αυτό έχει σημασία με φόντο τα σενάρια και τις διαρροές που κυκλοφόρησαν τις τελευταίες ημέρες για πιθανές ιδέες λύσης, πριν από την άτυπη πολυμερή διάσκεψη.
Η θέση της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι πως οποιαδήποτε φόρμουλα δεν μπορεί να παρακάμπτει ούτε τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας ούτε την ιδιότητα της Κύπρου ως κράτους μέλους της ΕΕ. Η Λευκωσία θέλει την Ευρώπη παρούσα στη διαδικασία, ώστε να μην εμφανιστεί στο τραπέζι ένα μοντέλο λύσης που θα χρειάζεται πολιτική μανούβρα για να είναι συμβατό με το ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Φον ντερ Λάιεν: «Καθοριστικό βήμα» η συμφωνία Ισραήλ-Λιβάνου
Ο ρόλος του Ραφαέλε Φίτο
Η συνάντηση στο Παρίσι έγινε μία ημέρα μετά τον διορισμό του Ιταλού εκτελεστικού αντιπροέδρου της Commission Ραφαέλε Φίτο ως Ειδικού Εκπροσώπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κυπριακό.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε επισήμως ότι ο Φίτο θα συμβάλει στη διαδικασία λύσης υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών και θα συνεργάζεται στενά με την προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν.
Ο διορισμός εν ενεργεία αντιπροέδρου της Commission ανεβάζει πολιτικά τον βαθμό εμπλοκής των Βρυξελλών. Για τη Λευκωσία, αυτό αποτελεί διπλωματικό κέρδος, καθώς ενισχύει τη θέση ότι το Κυπριακό δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται μόνο ως δικοινοτική διαφορά, αλλά ως ζήτημα εισβολής, κατοχής και ευρωπαϊκής έννομης τάξης.
Στο τραπέζι η ένταξη της Κύπρου στον χώρο Σένγκεν
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης ανέφερε σε ανάρτησή του ότι με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν συζήτησαν και την πλήρη ένταξη της Κύπρου στη ζώνη Σένγκεν, μετά την ολοκλήρωση της τεχνικής προεργασίας από την Κυπριακή Δημοκρατία.
Το ίδιο θέμα επιβεβαίωσε και ο αναπληρωτής κυβερνητικός εκπρόσωπος Γιάννης Αντωνίου, σημειώνοντας ότι στο επίκεντρο της συνάντησης βρέθηκαν το Κυπριακό και η πορεία ένταξης της Κύπρου στο Σένγκεν.
Η Λευκωσία επιχειρεί να κινηθεί σε δύο παράλληλες κατευθύνσεις. Από την μία να ενισχύσει τον ευρωπαϊκό ρόλο στο Κυπριακό και ταυτόχρονα να κλείσει εκκρεμότητες που αφορούν την πλήρη συμμετοχή της Κύπρου στους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς.
Τι ζητά η Τουρκία
Πιερρακάκης: Στις Βρυξέλλες για Eurogroup και ECOFIN - Τι θα συζητήσει με την Φον ντερ Λάιεν
Το παρασκήνιο των τελευταίων ημερών δείχνει ότι η Τουρκία επιδιώκει αναθέρμανση των σχέσεών της με την ΕΕ, με ενδιαφέρον για οικονομική συνεργασία, τελωνειακή ένωση, μετανάστευση και ασφάλεια. Η Λευκωσία, με τη στήριξη των Βρυξελλών, απαντά ότι η Άγκυρα δεν μπορεί να ζητά ευρωπαϊκά οφέλη ενώ παραμένει αμετακίνητη στο Κυπριακό.
Το πλαίσιο που έχει τεθεί είναι σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο. Δηλαδή η Τουρκία μπορεί να δει βήματα από την ΕΕ μόνο εφόσον υπάρξουν πραγματικά βήματα και από την ίδια στο Κυπριακό.
Η φόρμουλα αυτή είχε τεθεί και μετά τις πρόσφατες επαφές της φον ντερ Λάιεν και του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα με τον Ταγίπ Ερντογάν και τον Χακάν Φιντάν.
Η επόμενη δοκιμασία θα είναι η άτυπη πολυμερής σύνοδος. Εκεί θα φανεί αν η Τουρκία είναι έτοιμη να μετακινήσει έστω και λίγο τη θέση της ή αν θα συνεχίσει να ζητά από την Ευρώπη ανταλλάγματα, κρατώντας στο Κυπριακό την ίδια αδιάλλακτη γραμμή.
