Σύμφωνα με ρεπορτάζ του ισραηλινού οικονομικού μέσου Globes, η απόφαση της Ελλάδας να προχωρήσει στην άσκηση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων για επέκταση των χωρικών υδάτων στηρίζεται πλέον σε μια στέρεη αμυντική και ενεργειακή συνεργασία με το Ισραήλ, παρά το κλίμα έντασης που διατηρεί η επιθετική στάση της Τουρκίας στην περιοχή.
Το Αιγαίο στο επίκεντρο μιας σύγκρουσης αντιλήψεων
Όπως επισημαίνεται στο δημοσίευμα, η αντιπαράθεση στο Αιγαίο πηγάζει από μια θεμελιώδη διαφωνία στην ερμηνεία του Διεθνούς Δικαίου, η οποία καθορίζει τις κινήσεις των δύο πλευρών.
Από ελληνικής πλευράς, η θέση είναι σαφής και εναρμονισμένη με τη διεθνή νομιμότητα: τα νησιά διαθέτουν πλήρη δικαιώματα σε υφαλοκρηπίδα και χωρικά ύδατα έως τα 12 ναυτικά μίλια, όπως προβλέπεται από το ισχύον νομικό πλαίσιο.
Αντίθετα, η τουρκική προσέγγιση αμφισβητεί ευθέως αυτή τη λογική, καθώς η Άγκυρα αντιμετωπίζει τα ελληνικά νησιά ως γεωγραφική προέκταση της Ανατολίας, απορρίπτοντας τη θαλάσσια δικαιοδοσία που απορρέει από αυτά.
Την ώρα που η Ελλάδα ενισχύει τη θέση της μέσω νόμιμων συμφωνιών οριοθέτησης με την Ιταλία και την Αίγυπτο, η Τουρκία απαντά με το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο και με κινήσεις δημιουργίας τετελεσμένων στην Κύπρο, επιδιώκοντας να αποδυναμώσει την ελληνική παρουσία στην ευρύτερη περιοχή.
Η «ισραηλινή ομπρέλα» και η νέα στρατηγική της Αθήνας
Ο Δρ. Χάι Εϊτάν Κοέν Γιανροτζάκ, ειδικός σε ζητήματα Τουρκίας, τονίζει στο Globes ότι η Ελλάδα έχει εγκαταλείψει την παθητική στάση του παρελθόντος. «Η συμμαχία με το Ισραήλ τους δίνει τη δυνατότητα να προχωρήσουν», σημειώνει, παρομοιάζοντας τις εξελίξεις με μια παρτίδα σκάκι, όπου η Αθήνα κινείται βάσει του Διεθνούς Δικαίου, έχοντας πλέον ισχυρή στρατηγική κάλυψη.
Η συνεργασία αυτή αποτυπώνεται και σε σημαντικές επενδύσεις στην αμυντική ενίσχυση της χώρας, συνολικού ύψους δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Στον τομέα των πυραυλικών συστημάτων, έχει εγκριθεί η προμήθεια των συστημάτων PULS της Elbit, με κόστος περίπου 750 εκατομμύρια δολάρια. Παράλληλα, στον κρίσιμο τομέα της αεράμυνας, βρίσκονται προ των πυλών συμφωνίες με τις Rafael και IAI για προηγμένα συστήματα, συνολικής αξίας 3 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η Άγκυρα και το διαρκές casus belli
Σύμφωνα με την ανάλυση του Globes, η Τουρκία παρακολουθεί με εμφανή ανησυχία τη μείωση της ελληνικής ανασφάλειας. Το casus belli, που θεσπίστηκε το 1995, παραμένει ενεργό, καθώς η επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια θεωρείται από την Άγκυρα κόκκινη γραμμή, βαθιά ριζωμένη στον πυρήνα του τουρκικού εθνικισμού και πέρα από το πρόσωπο του εκάστοτε ηγέτη.
Στο πλαίσιο αυτό, η Τουρκία αξιοποιεί κάθε διαθέσιμο μέσο για να ανακόψει τις ελληνικές κινήσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνεται η αποστολή ναυτικών δυνάμεων με στόχο την παρεμπόδιση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ, αλλά και η πρόσφατη έκδοση NAVTEX διετούς διάρκειας στο Αιγαίο.
Η τελευταία ερμηνεύεται ως προσπάθεια δημιουργίας μιας «μόνιμης τουρκικής παρουσίας», με σκοπό την αποτροπή της επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων.
Μια στρατηγική που μεταβάλλει τις ισορροπίες
Η εκτίμηση του Δρ. Γιανροτζάκ είναι ξεκάθαρη: η στρατηγική σύμπραξη Ισραήλ και ελληνισμού έχει ήδη απτά αποτελέσματα στο πεδίο. Υπό τον φόβο απώλειας του πλεονεκτήματός της, η Τουρκία αναμένεται να εντείνει την επιθετική της στάση, αξιοποιώντας το ναυτικό της σε μια προσπάθεια να υπονομεύσει την ελληνική κυριαρχία και να εμποδίσει την εφαρμογή του Διεθνούς Δικαίου στην περιοχή.
