Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, δεν κατέχει επίσημα τον τίτλο του χαλίφη, καθώς το Οθωμανικό Χαλιφάτο καταργήθηκε το 1924. Ωστόσο, αναλυτές και ιστορικοί επισημαίνουν ότι επιδιώκει διαχρονικά να αναβιώσει το ρόλο του ηγέτη στον ισλαμικό κόσμο, υιοθετώντας ρητορική που παραπέμπει σε "νεο-οθωμανικές" φιλοδοξίες και σε ένα άτυπο χαλιφάτο.
Ο Τούρκος βουλευτής Αλί Σαχίν (Ali Şahin) πολιτικός του Κόματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) αποκαλύψε την έλευση Χαλίφη για ολόκληρο το Ισλάμ, αποκαλύπτοντας πιθανό σχέδιο του ίδιου του Τούρκου προέδρου, το προφίλ του οποίου είναι συγκεκριμένο στον μουσουλμανικό κόσμο.
Η δήλωση αυτή του Τούρκου βουλευτή Αλί Σαχίν αντανακλά τις ιδέες του πανισλαμισμού και του νεο-οθωμανισμού, οι οποίες εμφανίζονται συχνά στον πολιτικό λόγο ορισμένων συντηρητικών κύκλων στην Τουρκία.
Διπλό έμφραγμα σε Ορμούζ και Μπαμπ ελ Μαντέμπ! Γιατί ο Σεπτέμβριος φέρνει το τέλος της φθηνής ενέργειας
Η συζήτηση γύρω από την αναβίωση του θεσμού του Χαλιφάτου και την πολιτική ή πνευματική ένωση του μουσουλμανικού κόσμου χαρακτηρίζεται από έντονες διαφωνίες και διαφορετικές προσεγγίσεις:
Το ζήτημα της επαναφοράς του Χαλιφάτου εμφανίζεται κατά καιρούς στον τουρκικό Τύπο και από διάφορες ομάδες στο εσωτερικό της χώρας ως θέμα πολιτικής νοσταλγίας ή θρησκευτικής συζήτησης, αλλά όχι ως επίσημη πολιτική πρόταση από τον εν λόγω βουλευτή.
Το Χαλιφάτο καταργήθηκε επίσημα το 1924 από τον Μουσταφά Κεμάλ, στο πλαίσιο της ίδρυσης της σύγχρονης, κοσμικής Τουρκικής Δημοκρατίας.
Ορισμένοι όμως πολιτικοί στην Τουρκία αναφέρονται θετικά στο οθωμανικό παρελθόν, επιδιώκοντας να ενισχύσουν την επιρροή της χώρας στη Μέση Ανατολή και στον ευρύτερο ισλαμικό κόσμο, και ένας απο αυτούς φυσικά είναι ο ίδιος ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν.
ΟΙ Τούρκοι Ιλαμιστές θεωρούν ότι ένας κοινός πνευματικός ηγέτης θα μπορούσε να γεφυρώσει τις διαφορές μεταξύ των μουσουλμανικών κρατών, να φέρει σταθερότητα και να αντιμετωπίσει κοινές προκλήσεις, όπως η φτώχεια ή οι εξωτερικές επεμβάσεις, επεκτείνοντας το Ισλάμ σε όλον τον κόσμο.
Οι ίδιοι επισημαίνουν ότι ο μουσουλμανικός κόσμος είναι βαθιά διαιρεμένος σε εθνικό, δογματικό (π.χ. Σουνίτες και Σιίτες) και πολιτικό επίπεδο, καθιστώντας μια τέτοια ένωση μη ρεαλιστική. Παράλληλα, εκφράζουν ανησυχίες για την υπονόμευση του κοσμικού χαρακτήρα των κρατών και των δημοκρατικών θεσμών.
Οι 6 χώρες που θα γίνουν "επίγειες κολάσεις" αν ξεσπάσει ο Γ' Παγκόσμιος Πόλεμος! Πού απαγορεύεται να βρίσκεσαι
Στην εξωτερική της πολιτική, η Άγκυρα επιχειρεί συχνά να παρουσιαστεί ως ο προστάτης και η ηγετική φωνή των απανταχού Μουσουλμάνων, υιοθετώντας μια «νεο-οθωμανική» ατζέντα.
Ασεβείς ενέργειες όπως η μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί ικανοποιούν τη συντηρητική βάση της τουρκικής κυβέρνησης και αναζωπυρώνουν το όραμα των ισλαμιστών για επιστροφή στις προ-δημοκρατικές δομές, ακόμη και αν η κυβέρνηση δεν τις υιοθετεί θεσμικά.
Η Διεύθυνση Θρησκευτικών Υποθέσεων της Τουρκίας (Diyanet) έχει λάβει τεράστια χρηματοδότηση και ισχύ, ελέγχοντας την κοινωνική και εκπαιδευτική ζωή σε βαθμό που θυμίζει παλιότερες οθωμανικές δομές (όπως το Meşihat).
Επίσης έχουμε σταθερή σταδιακή άνοδος του θρησκευτικού στοιχείου στην εσωτερική πολιτική, την εκπαίδευση και τον κρατικό μηχανισμό της Τουρκίας.
Ο χαρακτηρισμός του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ως «Χαλίφη» (ή «Σουλτάνου») χρησιμοποιείται συχνά στην πολιτική ανάλυση και στα ΜΜΕ για να περιγράψει τη φιλοδοξία του να καταστήσει την Τουρκία την ηγέτιδα δύναμη του σουνιτικού μουσουλμανικού κόσμου και να ανατρέψει την κοσμική κληρονομιά του Κεμάλ που είναι και το όνειρο του.
