Gowind ή FCx30; Δύο κορβέτες, δύο διαφορετικές φιλοσοφίες και ένα ερώτημα που πλέον έχει πολύ μεγαλύτερη σημασία από το ποια από τις δύο έχει τους περισσότερους πυραύλους. Γιατί το πραγματικό ζητούμενο για το Πολεμικό Ναυτικό δεν είναι να αγοράσει απλώς τέσσερα καινούργια πλοία. Είναι να αποκτήσει μονάδες που θα μπορούν να επιχειρούν καθημερινά στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, να συνεργάζονται με τις FDI και τις MEKO, να αντιμετωπίζουν υποβρύχια και εχθρικά πλοία και, κυρίως, να προσφέρουν όσο το δυνατόν περισσότερη πραγματική ισχύ για τα χρήματα που θα επενδυθούν.
Στα δύο προηγούμενα βίντεο αναλύσαμε ξεχωριστά τις δύο υποψηφιότητες. Η Gowind είναι μικρότερη, δοκιμασμένη και ιδιαίτερα προσαρμοσμένη στη λογική ενός ευέλικτου πλοίου μάχης. Η FCx30 από την άλλη είναι μεγαλύτερη, βαρύτερη, με μεγαλύτερα περιθώρια οπλισμού και αισθητήρων και βασίζεται στην ήδη επιχειρησιακά δοκιμασμένη οικογένεια των Doha/Al Zubarah του Κατάρ. Η Fincantieri μάλιστα εξακολουθεί να παρουσιάζει την FCx30 ως ώριμη και εξελίξιμη πλατφόρμα, ενώ τέσσερις μονάδες της καταριανής κλάσης έχουν παραδοθεί μεταξύ 2021 και 2023.
Η πρώτη κορβέτα της Ελλάδας μετά από 70 ολόκληρα χρόνια
Διαστάσεις, Ισχύς Και Επιχειρησιακή Φιλοσοφία
Ας ξεκινήσουμε από την ίδια την πλατφόρμα, γιατί εδώ υπάρχει μία πολύ σημαντική διαφορά.
Η Gowind που έχει παρουσιαστεί για την ελληνική αγορά κινείται περίπου στους 102 μέτρων και στους 2.800 τόνους πλήρους φόρτου, με μέγιστη ταχύτητα περίπου 25,5 κόμβους. Η Naval Group έχει σχεδιάσει την πλατφόρμα με μεγάλη αυτοματοποίηση, δυνατότητα φιλοξενίας ελικοπτέρου κατηγορίας 10 τόνων και σημαντικά περιθώρια μελλοντικών αναβαθμίσεων.
Η FCx30 είναι μεγαλύτερη. Μιλάμε για περίπου 107 μέτρα μήκος και πάνω από 3.200 τόνους πλήρους φόρτου, με ταχύτητα άνω των 26 κόμβων στην ελληνική πρόταση. Η Fincantieri δίνει επίσης έμφαση στην αντοχή, στην επιχειρησιακή εμβέλεια και κυρίως στη δυνατότητα ενσωμάτωσης ισχυρότερων αισθητήρων και όπλων.
Με απλά λόγια, η Gowind είναι περισσότερο η λογική της «μικρής αλλά πολύ επικίνδυνης κορβέτας». Η FCx30 πλησιάζει περισσότερο σε μία μικρή φρεγάτα.
Και αυτό έχει άμεση σημασία για την Ελλάδα.
Στο Αιγαίο θέλουμε ένα πλοίο αρκετά μικρό ώστε να κινείται ευέλικτα, να αξιοποιεί το σύνθετο γεωγραφικό περιβάλλον και να μπορεί να αναλαμβάνει αποστολές σε πολλά διαφορετικά σημεία. Από την άλλη όμως, η Ανατολική Μεσόγειος απαιτεί μεγαλύτερη αυτονομία, αντοχή και δυνατότητα παραμονής στη θάλασσα.
Εδώ η FCx30 έχει ένα σημαντικό πλεονέκτημα. Η μεγαλύτερη πλατφόρμα προσφέρει περισσότερους χώρους για καύσιμα, αισθητήρες, όπλα, ηλεκτρονικό εξοπλισμό και μελλοντικές αναβαθμίσεις.
Αντιαεροπορική Και Αντιπλοϊκή Ισχύς
Στον αντιπλοϊκό πόλεμο, οι δύο προτάσεις είναι αρκετά κοντά. Η ελληνική FCx30 είχε παρουσιαστεί με οκτώ Exocet, ενώ η Gowind επίσης μπορεί να φέρει οκτώ αντιπλοϊκούς πυραύλους. Άρα εδώ δεν υπάρχει κάποια δραματική διαφορά στον αριθμό των όπλων.
Η διαφορά αρχίζει στην αντιαεροπορική άμυνα.
Η Gowind έχει συνδεθεί με λύσεις όπως οι VL MICA, προσφέροντας ουσιαστική τοπική αντιαεροπορική προστασία. Δεν πρέπει όμως να ξεχνάμε ότι πρόκειται για κορβέτα και όχι για πλοίο αεράμυνας περιοχής.
Η FCx30 από την άλλη έχει μεγαλύτερα περιθώρια. Στην πρόταση προς το ελληνικό ΠΝ είχε παρουσιαστεί με CAMM-ER και δυνατότητα σημαντικού αριθμού κάθετα εκτοξευόμενων βλημάτων, ενώ η αρχιτεκτονική της έχει σχεδιαστεί ώστε να μπορεί να προσαρμοστεί σε διαφορετικούς συνδυασμούς όπλων. Η Fincantieri έχει επίσης παρουσιάσει δυνατότητα ενσωμάτωσης διαφορετικών πυραυλικών λύσεων, ανάλογα με τις απαιτήσεις του πελάτη.
Και αυτό είναι πολύ σημαντικό για ένα πρόγραμμα που δεν θα πρέπει να κοιτάζει μόνο το 2030, αλλά και το 2045.
Στο πυροβολικό, και οι δύο μπορούν να χρησιμοποιήσουν το OTO Melara 76/62. Η ιταλική πρόταση όμως είχε ιδιαίτερα ενδιαφέρον επειδή συνδύαζε το 76άρι με STRALES και DART, δηλαδή ένα σύστημα που μπορεί να προσφέρει πολύ αυξημένες δυνατότητες αντιμετώπισης εναέριων απειλών σε σχέση με ένα συμβατικό πυροβόλο.
Άρα, στον τομέα της καθαρής ισχύος πυρός, η FCx30 παίρνει ένα μικρό προβάδισμα.
Ανθυποβρυχιακός Πόλεμος: Το Κρίσιμο Σημείο
Εδώ όμως βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο κεφάλαιο ολόκληρης της σύγκρισης.
Και οι δύο κορβέτες έχουν σχεδιαστεί με σοβαρή ανθυποβρυχιακή ικανότητα. Η Gowind μπορεί να συνδυάσει hull-mounted sonar και μεταβλητού βάθους σόναρ, τορπίλες MU90 και ανθυποβρυχιακό ελικόπτερο.
Η FCx30 όμως έχει παρουσιαστεί με ιδιαίτερα ισχυρή ASW σουίτα, που περιλαμβάνει hull-mounted sonar, variable-depth sonar, σύστημα διαχείρισης τορπιλών και ολοκληρωμένο σύστημα ανθυποβρυχιακού πολέμου. Η ίδια η Fincantieri δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο χαμηλό ακουστικό ίχνος και στη χαμηλή εκπομπή θορύβου από την πρόωση, ενώ η πρόταση προς την Ελλάδα περιέγραφε τη σουίτα ως μία από τις βασικές δυνατότητες του πλοίου.
Και για το ελληνικό ΠΝ αυτό είναι τεράστιο.
Γιατί απέναντι σε έναν στόλο όπως ο τουρκικός, όπου τα υποβρύχια αποτελούν μία από τις σοβαρότερες απειλές, η κορβέτα δεν χρειάζεται απλώς να έχει πυραύλους. Πρέπει να μπορεί να ακούει, να εντοπίζει, να παρακολουθεί και τελικά να αντιμετωπίζει ένα υποβρύχιο.
Σε αυτόν τον τομέα, η FCx30 φαίνεται να έχει το πλεονέκτημα, κυρίως χάρη στο μεγαλύτερο μέγεθος και στα περιθώρια που προσφέρει για αισθητήρες και εξοπλισμό.
Και υπάρχει ακόμη ένα πλεονέκτημα: η FCx30 έχει ήδη πραγματική επιχειρησιακή βάση. Δεν είναι απλώς ένα concept. Η σχεδίασή της προέρχεται από τα πλοία της κλάσης Doha που υπηρετούν στο Κατάρ, με τις τέσσερις μονάδες να έχουν ήδη παραδοθεί.
Ξεχάστε τις FDI: Αυτές θα είναι οι νέες ναυαρχίδες του ελληνικού στόλου
Το Κόστος, Η Βιομηχανία Και Η Τελική Επιλογή
Και τώρα φτάνουμε στο σημείο που μπορεί τελικά να κρίνει ολόκληρο το πρόγραμμα.
Η Ελλάδα δεν χρειάζεται την καλύτερη κορβέτα στα χαρτιά. Χρειάζεται την καλύτερη κορβέτα που μπορεί να αγοράσει, να υποστηρίξει και να εντάξει στον στόλο της σε επαρκή αριθμό.
Εδώ η FCx30 έχει ένα πολύ σημαντικό πλεονέκτημα: τη βιομηχανική πρόταση. Το αρχικό σχήμα που είχε παρουσιάσει η Fincantieri αφορούσε τρία πλοία συν ένα option, με το πρώτο στην Ιταλία και τα επόμενα στην Ελλάδα μέσω των Ναυπηγείων Ελευσίνας και της ONEX.
Παράλληλα, η ελληνική συμμετοχή, η μεταφορά τεχνογνωσίας και η δυνατότητα να αποκτήσει η χώρα μεγαλύτερη ναυπηγική και υποστηρικτική ικανότητα είναι στοιχεία που δεν αποτυπώνονται απλώς στην τιμή ενός πλοίου.
Από την άλλη πλευρά, η Gowind παραμένει μία εξαιρετικά λογική επιλογή. Είναι μικρότερη, πιο συμπαγής και έχει ήδη αποδείξει ότι μπορεί να συνδυάσει αντιαεροπορικό, αντιπλοϊκό και ανθυποβρυχιακό οπλισμό σε μία σχετικά μικρή πλατφόρμα.
Αλλά αν βάλουμε όλα τα δεδομένα σε μία ζυγαριά, η δική μας εκτίμηση είναι ότι η FCx30 έχει το προβάδισμα.
Όχι επειδή η Gowind είναι κατώτερη. Αλλά επειδή η FCx30 προσφέρει μεγαλύτερα περιθώρια ανάπτυξης, ισχυρή ανθυποβρυχιακή σουίτα, μεγαλύτερη πλατφόρμα, περισσότερες επιλογές στον αντιαεροπορικό οπλισμό και μία ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα πρόταση ελληνικής βιομηχανικής συμμετοχής.
Και υπάρχει ένας ακόμη λόγος.
Αν το πιο ρεαλιστικό σενάριο σήμερα είναι πράγματι η ιταλική πρόταση, τότε η Ελλάδα δεν θα πρέπει να κοιτάξει μόνο τι αγοράζει σήμερα, αλλά τι στόλο θα έχει σε δεκαπέντε χρόνια.
Η FCx30 μοιάζει περισσότερο με πλοίο που μπορεί να εξελιχθεί μαζί με τον στόλο.
Η Gowind είναι ίσως η πιο έξυπνη επιλογή αν το βασικό ζητούμενο είναι μία σχετικά μικρή, ευέλικτη και οικονομικότερη κορβέτα.
Η FCx30 όμως είναι, κατά τη γνώμη μας, η καλύτερη επιλογή αν το ζητούμενο είναι μία κορβέτα που θα μπορεί να πλησιάζει επιχειρησιακά τη φιλοσοφία μιας μικρής φρεγάτας.
Και τελικά αυτό είναι το πραγματικό δίλημμα: θέλουμε τέσσερα μικρά πολεμικά πλοία που θα συμπληρώνουν τον στόλο ή τέσσερις μονάδες που θα μπορούν να αναλάβουν ένα πολύ μεγαλύτερο μέρος των αποστολών μίας σύγχρονης φρεγάτας;
Για τα σημερινά ελληνικά δεδομένα, και με δεδομένο ότι η ιταλική λύση φαίνεται να είναι το πιο ρεαλιστικό σενάριο, η FCx30 είναι η δική μας επιλογή.
Όχι όμως λευκή επιταγή. Η τελική απόφαση θα πρέπει να εξαρτηθεί από την πραγματική διαμόρφωση, τον αριθμό των πυραύλων, τα σόναρ, το κόστος υποστήριξης, τις παραδόσεις και κυρίως το πόσο από το πρόγραμμα θα μείνει πραγματικά στην ελληνική αμυντική βιομηχανία.
Γιατί στο τέλος της ημέρας, το καλύτερο πλοίο δεν είναι αυτό που έχει τις καλύτερες προδιαγραφές στο φυλλάδιο. Είναι αυτό που το Πολεμικό Ναυτικό μπορεί να αποκτήσει σε επαρκή αριθμό, να διατηρεί διαθέσιμο και να χρησιμοποιήσει αποτελεσματικά όταν πραγματικά το χρειαστεί.
