Νέος συναγερμός χτυπά στις διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς το πετρέλαιο επιστρέφει με δύναμη πάνω από το ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων και το Brent εκτοξεύεται έως τα 105,72 δολάρια το βαρέλι.

Το αμερικανικό WTI ακολουθεί την ίδια ξέφρενη πορεία, ξεπερνώντας τα 100 δολάρια, την ώρα που η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή προκαλεί νέο κύμα ανησυχίας για την παγκόσμια προσφορά.

Όμως το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι μόνο η εκρηκτική άνοδος των τιμών.

Πέθανε ο Γιώργος Μαζωνάκης από ανακοπή -Η Ασφάλεια ερευνά τον θάνατο του (upd)

Είναι ότι οι μεγάλες επενδυτικές τράπεζες αρχίζουν να προετοιμάζουν τις αγορές για ένα σενάριο παρατεταμένης ενεργειακής αναστάτωσης, με την HSBC να βλέπει πλέον υψηλότερες τιμές για τα επόμενα χρόνια και τη Morgan Stanley να χαρακτηρίζει την άνοδο του πετρελαίου έναν από τους σοβαρότερους βραχυπρόθεσμους κινδύνους για τις μετοχές.

Στο επίκεντρο βρίσκεται και πάλι το Στενό του Ορμούζ, από όπου περνούσε πριν από την κρίση τεράστιος όγκος της παγκόσμιας ενεργειακής διακίνησης.

Και αυτή τη φορά το ερώτημα που στοιχειώνει τις αγορές είναι απλό: πόσο θα διαρκέσει η διαταραχή;

Brent στα 105,72 δολάρια – WTI πάνω από τα 100

Τα συμβόλαια Brent παράδοσης Νοεμβρίου έφτασαν την Πέμπτη έως τα 105,72 δολάρια το βαρέλι, ενώ το WTI παράδοσης Οκτωβρίου κινήθηκε στα 100,39 δολάρια.

Η νέα άνοδος έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή αναζωπυρώνουν τους φόβους για την ασφάλεια των ενεργειακών ροών.

Η αντιπαράθεση ΗΠΑ–Ιράν παραμένει κρίσιμη, ενώ οι εξελίξεις γύρω από την Υεμένη και τη δράση των Χούθι ενισχύουν την αβεβαιότητα στις θαλάσσιες μεταφορές.

Έτσι, η αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με κινδύνους σε δύο κρίσιμες ενεργειακές πύλες: το Ορμούζ και το Μπαμπ αλ Μαντέμπ.

Αν η κατάσταση επιδεινωθεί, οι συνέπειες δεν θα περιοριστούν στην τιμή του αργού. Θα μπορούσαν να περάσουν σε ολόκληρη την αλυσίδα της παγκόσμιας οικονομίας.

Η φυσική αγορά εκπέμπει ακόμη πιο ισχυρό σήμα κινδύνου

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εικόνα στην αγορά φυσικού πετρελαίου.

Το Dated Brent, που αποτελεί σημαντικό δείκτη για τις άμεσες συναλλαγές αργού, κινήθηκε περίπου στα 114 δολάρια το βαρέλι, καθώς η ζήτηση από την Ασία πιέζει ακόμη περισσότερο μια αγορά που ήδη εμφανίζει σημάδια στενότητας.

Την ίδια στιγμή, η πίεση μεταφέρεται στα προϊόντα διύλισης.

Οι τιμές του ντίζελ στις ΗΠΑ πλησιάζουν τα 6 δολάρια το γαλόνι, ενώ τα ευρωπαϊκά συμβόλαια gasoil κινούνται προς τα 200 δολάρια το βαρέλι.

Και σαν να μην έφτανε αυτό, ανοδικά κινείται και το φυσικό αέριο.

Το σκηνικό δημιουργεί έναν επικίνδυνο συνδυασμό: ακριβότερο αργό, ακριβότερα καύσιμα και αυξημένο κόστος ενέργειας.

HSBC: Μεγάλη αναθεώρηση για το 2027

Η HSBC έχει ήδη αλλάξει σημαντικά τις προβλέψεις της.

Η τράπεζα ανεβάζει τη μέση εκτίμησή της για το Brent το 2026 στα 90 δολάρια, από 80 δολάρια προηγουμένως.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η αλλαγή για το 2027: από 65 στα 85 δολάρια το βαρέλι.

Παράλληλα, η μακροπρόθεσμη εκτίμηση για την περίοδο από το 2028 και μετά αυξάνεται στα 75 δολάρια.

Για την HSBC, το Ορμούζ ενδέχεται να περάσει σε μια νέα, εξαιρετικά ασταθή πραγματικότητα: όχι απαραίτητα ένα απόλυτο κλείσιμο, αλλά μια κατάσταση όπου οι ροές παραμένουν περιορισμένες και οι κρίσεις επανέρχονται.

Με άλλα λόγια, η αγορά καλείται να αντιμετωπίσει όχι ένα προσωρινό σοκ, αλλά την πιθανότητα μιας παρατεταμένης «νέας κανονικότητας».

Από τα 20 εκατ. βαρέλια στα μόλις 6 εκατ.

Πριν από την πολεμική κρίση, από το Στενό του Ορμούζ περνούσαν περίπου 19 έως 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και άλλων υγρών καυσίμων ημερησίως.

Στο βασικό σενάριο της HSBC, οι ροές έχουν περιοριστεί περίπου στα 6 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα.

Η εκτίμηση της τράπεζας είναι ότι θα μπορούσαν να αυξηθούν στα 8 εκατ. βαρέλια μέχρι το τέλος του 2026 και στα 9,5 εκατ. μέχρι τα μέσα του 2027.

Ακόμη και τότε, όμως, θα βρίσκονται περίπου στο μισό των προγενέστερων επιπέδων.

Σαουδική Αραβία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα επιχειρούν να περιορίσουν τις απώλειες αξιοποιώντας εναλλακτικές διαδρομές μέσω αγωγών που παρακάμπτουν το Ορμούζ.

Ωστόσο, σύμφωνα με το σενάριο της HSBC, ούτε αυτές οι προσπάθειες αρκούν για να καλύψουν πλήρως το κενό.

Το σενάριο των 120 δολαρίων

Εδώ βρίσκεται ίσως το πιο εκρηκτικό σημείο της ανάλυσης.

Εάν η διπλωματική προσπάθεια αποτύχει και οι ροές μέσω Ορμούζ παραμείνουν κοντά στα σημερινά επίπεδα, τα παγκόσμια αποθέματα θα μπορούσαν να πιεστούν σημαντικά.

Σε αυτό το δυσμενές σενάριο, η HSBC εκτιμά ότι το Brent θα μπορούσε να αγγίξει περίπου τα 120 δολάρια το βαρέλι.

Δεν πρόκειται για τη βασική πρόβλεψη της τράπεζας, αλλά για ένα σενάριο σοβαρής επιδείνωσης.

Στον αντίποδα, μια σταθερή εκεχειρία θα μπορούσε να οδηγήσει σε σταδιακή αποκατάσταση των εξαγωγών και, εάν η προσφορά εκτοξευθεί, να δημιουργήσει ακόμη και σημαντική υπερπροσφορά το 2027.

Σε αυτή την περίπτωση, το Brent θα μπορούσε να κινηθεί προς τα 70 δολάρια στις αρχές του 2028.

Το τεράστιο χάσμα ανάμεσα στα δύο σενάρια αποκαλύπτει το μέγεθος της αβεβαιότητας που αντιμετωπίζει σήμερα η αγορά.

Morgan Stanley: Το πετρέλαιο γίνεται πονοκέφαλος για τη Wall Street

Η Morgan Stanley προσθέτει μια ακόμη κρίσιμη διάσταση στο πρόβλημα: τι μπορεί να σημαίνει η άνοδος του πετρελαίου για τις μετοχές.

Ο επικεφαλής στρατηγικής αμερικανικών μετοχών της τράπεζας, Μάικλ Γουίλσον, έχει χαρακτηρίσει την άνοδο του αργού ως τον σημαντικότερο βραχυπρόθεσμο κίνδυνο για τη χρηματιστηριακή αγορά.

Το πρόβλημα είναι ότι η άνοδος του πετρελαίου μπορεί να προκαλέσει πολύ μεγαλύτερη ζημιά στις μετοχές από το αντίστοιχο όφελος που θα δημιουργούσε μια πτώση των τιμών.

Ιστορικά, σύμφωνα με την ανάλυση της Morgan Stanley, τα πραγματικά σοβαρά προβλήματα για τις μετοχές εμφανίζονται όταν το πετρέλαιο καταγράφει ετήσια άνοδο της τάξης του 75% έως 100%.

Η αγορά δεν έχει κατ' ανάγκη φτάσει ακόμη σε αυτό το σημείο. Όμως η τάση προκαλεί έντονη ανησυχία.

Η Morgan Stanley έχει ήδη τοποθετήσει την εκτίμησή της για το Brent περίπου στα 100 δολάρια το τέταρτο τρίμηνο του 2026 και στα 95 δολάρια το πρώτο τρίμηνο του 2027.

Οι traders κάνουν πίσω – το μακρινό μέλλον γίνεται απρόβλεπτο

Η αβεβαιότητα έχει αρχίσει να αλλάζει και τη συμπεριφορά των επαγγελματιών της αγοράς.

Πολλοί traders αποφεύγουν πλέον τα μακροπρόθεσμα στοιχήματα και περιορίζουν τις θέσεις τους σε ορίζοντα τριών έως έξι μηνών.

Οι γεωπολιτικές συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή αλλά και στην Ουκρανία καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη οποιαδήποτε ασφαλή πρόβλεψη για τις τιμές σε βάθος ενός ή δύο ετών.

Αυτό έχει συνέπεια να μειώνεται και η ρευστότητα στις πιο μακρινές λήξεις.

Παράλληλα, τα hedge funds έχουν στραφεί δυναμικά στα καύσιμα, όπου η αγορά εμφανίζει ακόμη μεγαλύτερη στενότητα από αυτήν του αργού.

Από τα 105 δολάρια στον πληθωρισμό

Και εδώ βρίσκεται η μεγάλη απειλή για την παγκόσμια οικονομία.

Εάν το Brent παραμείνει για μεγάλο χρονικό διάστημα πάνω από τα 100 δολάρια, η επίδραση δεν θα περιοριστεί στα πρατήρια καυσίμων.

Το αυξημένο ενεργειακό κόστος περνά στις μεταφορές, στους ναύλους, στη βιομηχανία, στην παραγωγή και τελικά στις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές.

Έτσι δημιουργείται ο μεγαλύτερος φόβος των αγορών: ένα νέο ενεργειακό σοκ που θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό ακριβώς τη στιγμή που οι οικονομίες προσπαθούν να αφήσουν πίσω τους την προηγούμενη πληθωριστική κρίση.

Και αν ο πληθωρισμός αποδειχθεί επίμονος, τότε οι κεντρικές τράπεζες θα βρεθούν ξανά μπροστά σε ένα εξαιρετικά δύσκολο δίλημμα: να χαλαρώσουν τη νομισματική πολιτική για να στηρίξουν την οικονομία ή να κρατήσουν υψηλότερα επιτόκια για να αντιμετωπίσουν τις νέες πληθωριστικές πιέσεις.

Το πετρέλαιο, επομένως, δεν είναι πλέον απλώς μια ιστορία για τις αγορές ενέργειας.