Μετά τον ιστορικό αχταρμά με τον «Οδυσσέα» του Χόλιγουντ, ήρθε η σειρά της Αντιγόνης του Σοφοκλή να «κατακρεουργηθεί» στο ιερό έδαφος της Επιδαύρου. Η πολυδιαφημισμένη παράσταση του Νορβηγού χορογράφου Άλαν Λουσιέν Όγεν αποδείχθηκε μια ηχηρή απογοήτευση, μετατρέποντας το αριστούργημα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας σε ένα άνευρο όχημα προώθησης μιας συγκεχυμένης πολιτικής ατζέντας.

Στην πρώτη του εμφάνιση στην Ελλάδα, ο Όγεν -ιδρυτής της ομάδας winter guests- επιχείρησε να «επανερμηνεύσει» την τραγωδία. Αντί, όμως, να εστιάσει στον σκληρό πυρήνα του Σοφοκλή –δηλαδή στη σύγκρουση του ηθικού με τον ανθρώπινο νόμο και στην ανυπακοή απέναντι στην εξουσία– επέλεξε να ακυρώσει εντελώς την ηρωίδα.

Η Αντιγόνη, η τεχνητή νοημοσύνη και το... «I can't breathe»

Η Αντιγόνη του Όγεν δεν ήταν η γυναίκα-σύμβολο που ορθώνει το ανάστημά της στον Κρέοντα. Υποβιβάστηκε σε ένα ακόμη «θύμα της πατριαρχίας», τοποθετημένη αυθαίρετα σε μια ατελείωτη λίστα γυναικοκτονιών που ξεκινούσε από τη μυθολογία και κατέληγε στη Μέριλιν Μονρόε και την Μπρίτνεϊ Σπίαρς!

Η δραματουργία έμοιαζε περισσότερο με συνονθύλευμα παρά με συμπαγές έργο. Σε μια προσπάθεια να χωρέσει τα πάντα, ο Νορβηγός σκηνοθέτης ενέταξε στο κείμενο -το οποίο απαγγελλόταν εντελώς αποσπασματικά- από τον Ισπανικό Εμφύλιο και τον καπιταλισμό, μέχρι την τεχνητή νοημοσύνη (με ένα ρομπότ «Αλέξα» να συνομιλεί με μια ηλικιωμένη), προσθέτοντας ακόμη και το χιλιοειπωμένο σύνθημα «I can't breathe» σε μια φθηνή απόπειρα εκβιασμού του θυμικού.

Ένα θέαμα 135 λεπτών χωρίς ειρμό

Το αποτέλεσμα ήταν μια παράσταση - «αχταρμάς» 135 λεπτών, η οποία «έμπαζε» δραματουργικά. Οι ηθοποιοί -που δεν χρησιμοποιούσαν καν τα ονόματα της τραγωδίας- εγκλωβίστηκαν σε μια επίμονη και κουραστική επανάληψη. Η διαρκής μετακίνηση επτά ξύλινων κατασκευών -που υποτίθεται πως συμβόλιζαν τις πύλες της Θήβας- κατήντησε από εύρημα σε αγγαρεία. Το ίδιο άστοχη ήταν και η διδακτική χρήση συμβολικών κινήσεων (όπως αυτές που χρησιμοποιούν οι γυναίκες που κινδυνεύουν), οι οποίες εντάχθηκαν εμβόλιμα σαν κοινωνικό μήνυμα τηλεόρασης, ρίχνοντας την αισθητική αξία της σκηνοθεσίας.

Η «γλώσσα» του χοροθεάτρου, που θα έπρεπε να είναι το δυνατό χαρτί της παράστασης λόγω της συνεργασίας με χορευτές της Πίνα Μπάους, επισκιάστηκε από έναν φλύαρο, συνθηματολογικό και απλοϊκό λόγο.

Παρά την εξαιρετική μουσική επένδυση, τους εντυπωσιακούς φωτισμούς και τη φιλότιμη υπερπροσπάθεια των ερμηνευτών/χορευτών επί σκηνής, η σύνοψη της βραδιάς στο αργολικό θέατρο είναι σαφής: Ο Άλαν Λουσιέν Όγεν ήθελε να μιλήσει για το «σήμερα», αλλά το μόνο που κατάφερε ήταν να «πνίξει» τη φωνή της Αντιγόνης κάτω από ένα ρηχό, πολιτικά ορθό περιτύλιγμα.