Σε θολό τοπίο και έντονο προβληματισμό εξελίσσεται η πολυδιαφημισμένη πρεμιέρα του θεσμού της εθελοντικής στράτευσης γυναικών στην Ελλάδα. Μέσα σε ελάχιστα εικοσιτετράωρα από το ιστορικό πρώτο προσκλητήριο, το πρόγραμμα δέχεται ισχυρά πλήγματα, καθώς καταγράφεται ένα ανησυχητικό κύμα αποχωρήσεων και αιτήσεων αναβολής.
Η τροπή αυτή έχει σημάνει κόκκινο συναγερμό στην ηγεσία του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, αναγκάζοντας τον Νίκο Δένδια να προχωρήσει σε μια πρωτοφανή, αιφνιδιαστική κίνηση: μια «καταδρομική» επίσκεψη στα ξημερώματα στο Κέντρο Εκπαίδευσης Υλικού Πολέμου (ΚΕΥΠ) στη Λαμία, προκειμένου να διαπιστώσει ιδίοις όμμασι γιατί το φιλόδοξο εγχείρημα κλυδωνίζεται πριν καν ξεκινήσει.
Η εξέλιξη αυτή θεωρείται κρίσιμη για τη βιωσιμότητα του σχεδίου, καθώς η εθελοντική κατάταξη γυναικών εφαρμόζεται για πρώτη φορά με οργανωμένο τρόπο, ξεπαγώνοντας έναν νόμο που παρέμενε στα χαρτιά για περίπου μισό αιώνα.
Τα νούμερα της κρίσης: Από τις 72 στις 51 και το «κύμα» φυγής
Τα στατιστικά στοιχεία που έφτασαν στο γραφείο του Υπουργού Άμυνας προκάλεσαν άμεση ανησυχία, καθώς αποκάλυψαν μεγάλη απόκλιση από τον αρχικό σχεδιασμό:
Το Πεντάγωνο είχε προγραμματίσει και ανέμενε την κατάταξη 72 γυναικών. Στην πύλη του στρατοπέδου της Λαμίας πέρασαν τελικά μόλις 51 εθελόντριες.Σχεδόν αμέσως, 4 γυναίκες αποχώρησαν κάνοντας χρήση του δικαιώματος αναβολής, ενώ τουλάχιστον 2 ακόμη εξέφρασαν ανοιχτά την πρόθεσή τους να εγκαταλείψουν την εκπαίδευση.
Στρατιωτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι το περιβάλλον των Ενόπλων Δυνάμεων παραμένει εξαιρετικά απαιτητικό, με σκληρούς κανόνες, πειθαρχία και απαιτήσεις που δεν έχουν καμία σχέση με συνθήκες χαλαρότητας ή άνεσης της πολιτικής ζωής, κάτι που ενδεχομένως ξάφνιασε κάποιες από τις συμμετέχουσες.
Μυστικές συνομιλίες Δένδια με τις εθελόντριες: «Βγάλτε τους Αξιωματικούς έξω»
Η επίσκεψη του Νίκου Δένδια στη Λαμία στις 4:00 τα ξημερώματα είχε ως κύριο στόχο να σπάσει το «φίλτρο» της στρατιωτικής ιεραρχίας. Ο Υπουργός ζήτησε να απομονωθεί σε ειδικό χώρο με τις νεοσύλλεκτες, διατάσσοντας όλους τους ένστολους ανώτερους αξιωματικούς και εκπαιδευτές να αποχωρήσουν από την αίθουσα.
Σε αυτή την κατ' ιδίαν, ειλικρινή συζήτηση, ο κ. Δένδιας ζήτησε από τις γυναίκες να μιλήσουν έξω από τα δόντια για τις πραγματικές συνθήκες διαβίωσης, τα πρακτικά προβλήματα και τις δυσκολίες προσαρμογής που αντιμετωπίζουν. Η κίνηση αυτή ερμηνεύεται ως έμμεση παραδοχή ότι η στρατιωτική μηχανή δεν ήταν πλήρως προετοιμασμένη να απορροφήσει και να προσαρμοστεί στις οργανωτικές παραμέτρους ενός τέτοιου μοντέλου.
Τα τρία σενάρια που εξετάζουν οι Υπηρεσιακοί παράγοντες
Στα ανώτατα κλιμάκια του Πενταγώνου έχει ξεκινήσει μια βαθιά έρευνα για να εντοπιστούν τα αίτια της πρόωρης αποτυχίας. Οι υπηρεσιακοί παράγοντες εστιάζουν σε τρεις βασικούς άξονες:
Το Σοκ της Προσαρμογής: Η απότομη μετάβαση από την καθημερινότητα στο αυστηρό στρατιωτικό πρόγραμμα και τις στερήσεις.
Λανθασμένη Προσδοκία: Η πιθανότητα οι εθελόντριες να είχαν σχηματίσει μια τελείως διαφορετική, πιο «εξιδανικευμένη» εικόνα για τη θητεία μέσα από την ενημερωτική καμπάνια, πριν περάσουν το κατώφλι του στρατοπέδου.
Ελλείψεις στις Υποδομές: Εξετάζεται αν τα κέντρα εκπαίδευσης διέθεταν τις κατάλληλες πρακτικές προϋποθέσεις για να φιλοξενήσουν γυναικείο πληθυσμό σε συνθήκες παρατεταμένης εκπαίδευσης.