Ένα πρωτοφανές κύμα καύσωνα με θερμοκρασίες που αγγίζουν τους 40 βαθμούς Κελσίου λυγίζει τη Δυτική και την Κεντρική Ευρώπη, καθώς και το Ηνωμένο Βασίλειο, προκαλώντας ασφυκτικές συνθήκες και δοκιμάζοντας στα όρια τις των πολιτών. Καθώς σπίτια και γραφεία δεν είναι κατάλληλα εξοπλισμένα, λόγω των πρωτόγνωρων για το κλίμα της περιοχής, θερμοκρασιών, οι άνθρωποι βιώνουν ημέρες έντονης δυσφορίας.

Πιθανότατα έχουν αναζητηθεί στο διαδίκτυο όλα τα κόλπα μέχρι τώρα: Να κρατείται ο ανεμιστήρας στο κάτω μέρος του κρεβατιού, ένα μπολ με πάγο μπροστά από τη συσκευή, οι κουρτίνες κλειστές – και όμως, η αναζήτηση για περισσότερες απαντήσεις συνεχίζεται.

Υπάρχει μια προσέγγιση που υποστηρίζουν οι ειδικοί, η οποία ίσως να μην έχει δοκιμαστεί ακόμα, και στην πραγματικότητα αποτελεί «φόρο τιμής» στους προγόνους: Η μέθοδος του ανθρώπου των σπηλαίων.

Όπως οι σκοτεινές και «μονωμένες» σπηλιές

Εμπνευσμένη από την παλαιολιθική περίοδο, η προσέγγιση στοχεύει στη μίμηση των σκοτεινών και μονωμένων συνθηκών των σπηλαίων.

«Όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν, το ένστικτο συχνά υπαγορεύει να ανοίξουν όλα τα παράθυρα, αλλά κατά τις πιο ζεστές ώρες αυτό μπορεί στην πραγματικότητα να αυξήσει τη θερμοκρασία στο εσωτερικό», εξηγεί ο Τζόζεφ Χόλμαν, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Green Doors, εταιρείας βιώσιμων πορτών και παραθύρων με έδρα το Λούτον.

Μάθημα πρώτον: Εμποδίζοντας εξαρχής τη ζέστη να περάσει στο εσωτερικό

Η μέθοδος του σπηλαιοανθρώπου λειτουργεί εμποδίζοντας εξαρχής τη ζέστη να περάσει στο εσωτερικό.

«Το καλύτερο σύστημα ψύξης είναι συχνά η πρόληψη. Η αποτροπή της εισόδου θερμότητας στο κτίριο μειώνει την ανάγκη για ανεμιστήρες, φορητές μονάδες κλιματισμού και άλλες ενεργοβόρες συσκευές», προσθέτει.

Ο Χόλμαν εμπνεύστηκε από επίσκεψη σε παραδοσιακές σπηλιές στην Καππαδοκία της Τουρκίας, όπου τα οικήματα παραμένουν δροσερά ακόμη και σε περιόδους έντονης εξωτερικής ζέστης.

Η ίδια αρχή μπορεί να βοηθήσει τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά να  αντιμετωπίσουν τον καύσωνα: αποκλεισμός της θερμότητας πριν εισέλθει στον χώρο και αερισμός μόνο όταν πέσουν οι εξωτερικές θερμοκρασίες.

«Μια σπηλιά είναι δροσερή σε καύσωνες επειδή είναι σκοτεινή, χωρίς άμεσο ηλιακό φως ή δίοδο για τη ζέστη. Στόχος είναι η μίμηση αυτών των συνθηκών», λέει ο Χόλμαν.

«Απαιτείται μείωση του ηλιακού φωτός και περιορισμός της κίνησης του εξωτερικού αέρα προς τα μέσα. Ακόμα και το σβήσιμο των φώτων βοηθά σε αυτό».

Σχετικά με τη διαμόρφωση πιο άνετης θερμοκρασίας μακροπρόθεσμα, προσθέτει: «Συνιστάται η επένδυση σε αντιηλιακές μεμβράνες παραθύρων που αντανακλούν τη θερμότητα, καθώς και η εγκατάσταση περσίδων ενσωματωμένων ανάμεσα στα διπλά τζάμια, ως ένας έξυπνος τρόπος για τον έλεγχο της θερμοκρασίας στον χώρο».

5 σημαντικές συμβουλές

Ακολουθούν οι κυριότερες συμβουλές για την εφαρμογή της μεθόδου των σπηλαίων και τη διατήρηση δροσερού περιβάλλοντος κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού:

1. Κλείσιμο των συστημάτων σκίασης πριν ζεσταθούν τα δωμάτια

Ο αποκλεισμός του άμεσου ηλιακού φωτός μειώνει σημαντικά το θερμικό φορτίο, ιδιαίτερα σε ανοίγματα με νότιο και δυτικό προσανατολισμό.

2. Στρατηγικός αερισμός

Διατήρηση των παραθύρων ερμητικά κλειστών κατά τις ώρες αιχμής της ζέστης και άνοιγμα αυτών κατά τις δροσερές πρωινές και βραδινές ώρες, προς ενίσχυση του φυσικού αερισμού.

3. Περιορισμός εσωτερικών πηγών θερμότητας

Απενεργοποίηση φωτισμού και ηλεκτρικών συσκευών, καθώς η λειτουργία τους παράγει πρόσθετη ζέστη στον χώρο.

4. Αξιοποίηση εξωτερικής σκίασης

Τέντες, στέγαστρα, παντζούρια, καθώς και η κατάλληλη φύτευση δέντρων συμβάλλουν στον αποκλεισμό της ηλιακής ακτινοβολίας πριν αυτή προσεγγίσει τα τζάμια.

5. Επένδυση σε μακροπρόθεσμες βελτιώσεις «παθητικής» ψύξης

Οι σύγχρονοι υαλοπίνακες, οι ενσωματωμένες ανάμεσα στα διπλά τζάμια περσίδες, το ανακλαστικό γυαλί και άλλες λύσεις διαχείρισης θερμότητας συμβάλλουν στη διατήρηση χαμηλότερης θερμοκρασίας με φυσικό τρόπο, χωρίς αύξηση της κατανάλωσης ενέργειας.