Η υπογραφή της συμφωνίας Ελλάδας–Ισραήλ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» δεν πέρασε απαρατήρητη στην Τουρκία. Αναλυτές και τουρκικά μέσα ενημέρωσης επιχειρούν ήδη να αποκωδικοποιήσουν τη νέα ελληνική αμυντική αρχιτεκτονική, συνδέοντάς την ευθέως με τις ισορροπίες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Στο επίκεντρο των τουρκικών σχολίων βρίσκεται η άποψη ότι η ολοένα στενότερη αμυντική συνεργασία Αθήνας και Τελ Αβίβ δημιουργεί μια νέα γραμμή ασφαλείας στην Ανατολική Μεσόγειο, την οποία ορισμένοι Τούρκοι αναλυτές θεωρούν ότι στρέφεται εμμέσως και προς την Τουρκία.
Πρόκειται, ωστόσο, για εκτίμηση της τουρκικής πλευράς και όχι για διακηρυγμένο στόχο της συμφωνίας Ελλάδας–Ισραήλ.
«Κοινή αντίληψη απειλής» βλέπουν στην Τουρκία
Ο πολιτικός αναλυτής Ογτιούν Ορχάν, μιλώντας στο Haber Turk, υποστήριξε ότι η εμβάθυνση των ελληνοϊσραηλινών σχέσεων δεν στηρίζεται τόσο σε ένα κοινό πολιτικό ιδεώδες όσο σε αυτό που χαρακτήρισε «κοινή αντίληψη περί απειλής».
Χτύπησαν οι ΗΠΑ, απάντησε το Ιράν – Τι ετοιμάζει ο Τραμπ;
Σύμφωνα με την εκτίμησή του, στο παρασκήνιο της συνεργασίας βρίσκονται οι μεταβαλλόμενες ισορροπίες στην περιοχή, οι σχέσεις Ισραήλ–Τουρκίας, η Κύπρος και οι εξελίξεις στη Συρία.
Στο ίδιο μήκος κύματος, η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Beykent Ετζέ Μπαμπάν υποστήριξε ότι η συνεργασία Ελλάδας, Κυπριακής Δημοκρατίας και Ισραήλ δεν πρέπει να εξετάζεται αποκλειστικά μέσα από το πρίσμα μιας αγοράς συστημάτων αεράμυνας.
Κατά την ίδια, η «Ασπίδα του Αχιλλέα» μπορεί να ερμηνευθεί ως τμήμα μιας ευρύτερης στρατηγικής εταιρικής σχέσης στην Ανατολική Μεσόγειο, η οποία περιλαμβάνει ζητήματα ασφάλειας, τεχνολογίας και ενέργειας.
«Μας έχουν στόχο» – Ανεβαίνουν οι τόνοι στα τουρκικά ΜΜΕ
Ακόμη πιο έντονη είναι η προσέγγιση που καταγράφεται σε τουρκικά μέσα ενημέρωσης.
Το Sozcu TV παρουσίασε τη συμφωνία ως εξέλιξη που πρέπει να παρακολουθήσει στενά η Άγκυρα, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στο ύψος της επένδυσης και στην πολυεπίπεδη φύση του ελληνικού συστήματος αεράμυνας.
Τουρκικά δημοσιεύματα συνδέουν επίσης την «Ασπίδα του Αχιλλέα» με το ευρύτερο ελληνικό πρόγραμμα στρατιωτικού εκσυγχρονισμού, το οποίο περιλαμβάνει μεταξύ άλλων νέα μαχητικά και φρεγάτες.
Η βασική τουρκική ανάγνωση είναι ότι η Αθήνα επιχειρεί να αναβαθμίσει σημαντικά την αποτρεπτική της ικανότητα και να ενισχύσει τη θέση της στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Από τα «ήρεμα νερά» στον… Αχιλλέα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η προσέγγιση της Hurriyet.
Η τουρκική εφημερίδα τοποθετεί τη συμφωνία μέσα στο περιβάλλον των ελληνοτουρκικών διαφορών για την υφαλοκρηπίδα, τα χωρικά ύδατα, το FIR και τις αποκαλούμενες από την Άγκυρα «γκρίζες ζώνες».
Η πολιτική αναλύτρια Νιλγκιούν Τεκφιντάν Γκιουμούς σχολίασε ότι, ενώ Αθήνα και Άγκυρα έχουν τα τελευταία χρόνια επενδύσει στη διατήρηση των λεγόμενων «ήρεμων νερών», η Ελλάδα προχωρά παράλληλα στην ανάπτυξη ενός από τα σημαντικότερα προγράμματα αεράμυνας στην ιστορία των Ενόπλων Δυνάμεων.
Με άλλα λόγια, η τουρκική συζήτηση μετατοπίζεται πλέον από το ερώτημα εάν η Ελλάδα ενισχύεται στρατιωτικά στο πόσο βαθιά μπορεί να αλλάξει η νέα αμυντική αρχιτεκτονική τις υφιστάμενες ισορροπίες.
Το στοιχείο που κοιτούν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον οι Τούρκοι
Ξεχωριστή θέση στα τουρκικά δημοσιεύματα καταλαμβάνει το ζήτημα της τεχνολογικής συνεργασίας με το Ισραήλ.
Κίνδυνος για πολεμική εμπλοκή της ΕΕ με Ρωσία στην Βαλτική
Η Hurriyet υποστήριξε ότι στο πλαίσιο της συμφωνίας η Αθήνα εξασφάλισε αυξημένα δικαιώματα πάνω στο λογισμικό των νέων συστημάτων, παρουσιάζοντας την εξέλιξη ως σημαντική παραχώρηση του Ισραήλ προς την ελληνική πλευρά.
Το συγκεκριμένο ζήτημα χρειάζεται προσεκτική διατύπωση, καθώς οι επίσημες ανακοινώσεις Ελλάδας και Ισραήλ επιβεβαιώνουν μεταφορά τεχνολογίας και τεχνογνωσίας, χωρίς να δημοσιοποιούν όλες τις τεχνικές λεπτομέρειες των συμβάσεων.
Τι πραγματικά περιλαμβάνει η «Ασπίδα του Αχιλλέα»
Η διακρατική συμφωνία Ελλάδας–Ισραήλ υπεγράφη στο Τελ Αβίβ και αφορά τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου αντιαεροπορικού, αντιβαλλιστικού και anti-drone θόλου, ο οποίος θα λειτουργεί μέσω ενιαίου συστήματος διοίκησης και ελέγχου.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ισραηλινά συστήματα διαφορετικών επιπέδων και εμβελειών, με στόχο να δημιουργηθεί ένα ενιαίο δίκτυο αντιμετώπισης διαφορετικών εναέριων απειλών.
Η συμφωνία εντάσσεται στον ευρύτερο εκσυγχρονισμό των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες αμυντικές συμφωνίες που έχουν υπογράψει ποτέ Ελλάδα και Ισραήλ.
Η Άγκυρα παρακολουθεί
Το σημαντικό στοιχείο της επόμενης ημέρας δεν είναι μόνο τα συστήματα που αποκτά η Ελλάδα.
Είναι και ο τρόπος με τον οποίο διαβάζει πλέον η Τουρκία τη σχέση Αθήνας–Τελ Αβίβ.
Η συμφωνία αντιμετωπίζεται από τουρκικούς αναλυτικούς και δημοσιογραφικούς κύκλους όχι ως μία ακόμη εξοπλιστική προμήθεια, αλλά ως κομμάτι μιας μεγαλύτερης γεωπολιτικής εξίσωσης στην Ανατολική Μεσόγειο.
Και αυτό εξηγεί γιατί η «Ασπίδα του Αχιλλέα» έχει αρχίσει ήδη να προκαλεί τόσο έντονη συζήτηση στην απέναντι πλευρά.