Η έρημος Ατακάμα βρίσκεται ανάμεσα από τη Χιλή και την Αργεντινή και είναι ένα από τα πιο εχθρικά περιβάλλοντα στη Γη. Το παγωμένο περιβάλλον των Άνδεων σε υψόμετρο 6.000 μέτρων, με βίαιους ανέμους, ελάχιστο οξυγόνο και σχεδόν καθόλου νερό, κάνει την επιβίωση οποιουδήποτε οργανισμού εκεί δύσκολη και το τελευταίο που περίμεναν να βρουν οι επιστήμονες εκεί είναι κάποιο θηλαστικό.
Ωστόσο αρχαιολόγοι είχαν ανακαλύψει τις προηγούμενες δεκαετίες, πτώματα του Phyllotis vaccarum, ενός είδος ποντικιού, τα οποία είχαν μουμιοποιηθεί λόγω των ακραίων συνθηκών. Λόγω όμως αυτών των ακραίων συνθηκών, οι αρχαιολόγοι πίστεψαν πως τα ποντίκια αποτελούσαν απλά θυσίες του λαού των Capacocha στους θεούς των Ίνκας.
Μία συστηματική έρευνα των βιολόγων όμως σε 21 κορυφές βουνών, αποκάλυψε την ύπαρξη 13 πτωμάτων ποντικιών σε υψόμετρο μεγαλύτερο των 6.000 μέτρων. Η αποκάλυψη ήρθε το 2020, όταν στην κορυφή Llullaillaco στα 6.700 μέτρα, κατάφεραν να συλλάβουν ένα ζωντανό ποντίκι. Ήταν η πρώτη φορά που οποιοδήποτε θηλαστικό βρέθηκε σε τέτοιο υψόμετρο. Αργότερα, κατάφεραν να εντοπίσουν και άλλα ζωντανά δείγματα.
Θαμμένη σε λόφο! Αυτή μπορεί να είναι η αρχαιότερη πυραμίδα του κόσμο
Η ανάλυση του DNA των μουμιοποιημένων δειγμάτων αποκάλυψε τη γενετική εξέλιξη των ποντικιών και απάντησε στην ερώτηση αν το γονιδίωμα αυτών των ποντικιών μπορεί να προήλθε από μία υποομάδα ποντικιών που ζούσε σε χαμηλότερα υψόμετρα.
Τα στοιχεία δείχνουν πως τα ποντίκια αυτά δεν είναι “τουρίστες” αλλά αυτόχθονες που βρήκαν τρόπο να επιβιώσουν σε αυτό το περιβάλλον που θυμίζει τον Άρη.
Οι επιστήμονες ακόμα προσπαθούν να καταλάβουν πώς ζει αυτό το είδος σε τέτοιο υψόμετρο, αλλά και γιατί. Είναι λόγω αποφυγής θηρευτών; Αλλά αξίζει αυτή η ασφάλεια τους κινδύνους ψύξης, πείνας και αφυδάτωσης;
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Current Biology.