Η Ελλάδα όντως επανεξετάζει έντονα την προμήθεια των 4 UAV Patroller, καθώς η επίσημη ακύρωση του προγράμματος από τη Γαλλία και μια νέα επιχειρηματική συμμαχία της Safran έχουν προκαλέσει σοβαρές αμφιβολίες στην Αθήνα.
Αν και το συμβόλαιο ύψους 53–55 εκατομμυρίων ευρώ (που υπογράφηκε το 2023 μέσω του NSPA) προέβλεπε παραλαβές εντός του φθινοπώρου του 2026, το πρόγραμμα βρίσκεται πλέον «στον αέρα» λόγω των εξής καθοριστικών παραγόντων:
Το γαλλικό Υπουργείο Άμυνας ακύρωσε οριστικά το πρόγραμμα Patroller τον Απρίλιο του 2026 (αναθεώρηση του νόμου LPM). Οι Γάλλοι επιτελείς έκριναν το συγκεκριμένο UAV ως ακατάλληλο για σύγχρονες συγκρούσεις υψηλής έντασης (όπως αυτή στην Ουκρανία), χαρακτηρίζοντάς το υπερβολικά αργό, μεγάλο και ευάλωτο σε συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου και αεράμυνας. Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει τους φόβους της ελληνικής πλευράς για αμφίβολη τεχνική υποστήριξη (FOS) και έλλειψη ανταλλακτικών σε βάθος χρόνου.
Παγκόσμιος συναγερμός από τον ΟΗΕ! "Τέλος ο κόσμος όπως τον ξέραμε"
Η γεωπολιτική ανησυχία της Αθήνας κορυφώθηκε μετά την επίσημη συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας της γαλλικής Safran με την τουρκική Baykar (κατασκευάστρια των Bayraktar).
Η διασύνδεση της γαλλικής εταιρείας με το τουρκικό αμυντικό οικοσύστημα δημιούργησε έντονο προβληματισμό στο ελληνικό «Πεντάγωνο» για τον κίνδυνο εισροής ή διαρροής κρίσιμων τεχνολογικών δεδομένων.
Η ελληνική πλευρά είχε θέσει ως απαράβατο όρο τη διασύνδεση των UAV με το Νατοϊκό σύστημα Link-16 για την πλήρη διαλειτουργικότητά τους με τα υπόλοιπα μέσα των Ενόπλων Δυνάμεων. Οι συνεχείς καθυστερήσεις και τα τεχνικά προβλήματα στην εγκατάσταση αυτού του τερματικού αποτέλεσαν ακόμη έναν λόγο για να πατηθεί «φρένο».
Η πιθανή ακύρωση ή περιστολή των Patroller απελευθερώνει κονδύλια και στρέφει την Ελλάδα σε ανασυμμετρικές λύσεις. Το Αιγαίο δεν θα επιτηρείται από λίγα μεγάλα, αργά UAV, αλλά θα θωρακιστεί από έναν ψηφιακό αντι-drone θόλο σε συνδυασμό με εκατοντάδες ευέλικτα, διάσπαρτα V-BAT.
Αντί για τυφλή εμμονή στην υλοποίηση, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και το ΓΕΣ επανεξετάζουν πλήρως τη σκοπιμότητα της αγοράς. Παράλληλα, εξετάζονται εναλλακτικές λύσεις στην αγορά για UAV αντίστοιχης κατηγορίας ή στροφή σε πιο ευέλικτα, οικονομικά και δοκιμασμένα σε συνθήκες μάχης συστήματα (όπως τα V-BAT).
Το ΓΕΣ στρέφει πλέον το ενδιαφέρον του σε τακτικά συστήματα VTOL (Κάθετης Απογείωσης/Προσγείωσης) ως τεχνικές εναλλακτικές, καθώς η αλλαγή δόγματος μετατοπίζει το βάρος από τα μεγάλα και ευάλωτα UAV (όπως το Patroller) σε ευέλικτα σμήνη. Παράλληλα, η εξέλιξη αυτή εντάσσεται στην ευρύτερη «Ασπίδα του Αχιλλέα», τον νέο εθνικό αντι-drone θόλο.
Ακολουθεί η ανάλυση των εναλλακτικών και η επίδραση στο Αιγαίο
Η τάση στα σύγχρονα πεδία μαχών απαιτεί συστήματα που δεν χρειάζονται μεγάλους διαδρόμους απογείωσης (άρα είναι λιγότερο ευάλωτα σε πλήγματα) και έχουν χαμηλό ίχνος ραντάρ.
V-BAT (Martin UAV / Shield AI)
Αποτελεί τον βασικό πυλώνα της εναλλακτικής στρατηγικής. Το ΚΥΣΕΑ ενέκρινε την προμήθεια επιπλέον 10 συστημάτων V-BAT (6 για τον Στρατό Ξηράς, 4 για το Πολεμικό Ναυτικό). Πρόκειται για ένα tactical UAV κάθετης απογείωσης/προσγείωσης, ιδανικό για επιχειρήσεις από νησιά ή ακόμη και από καταστρώματα φρεγατών, με μηδενικές απαιτήσεις υποδομών διαδρόμου.
X-BAT
Το ΓΕΣ εξετάζει ήδη και το X-BAT, το οποίο αποτελεί το πρώτο αυτόνομο μαχητικό VTOL της ίδιας οικογένειας, προσφέροντας δυνατότητες προσβολής και όχι μόνο επιτήρησης.
Στροφή στα Loitering Munitions (Drones Καμικάζι)
Αντί για ένα ακριβό MALE UAV (όπως το Patroller), το Υπουργείο Άμυνας προκρίνει πλέον την αγορά εκατοντάδων μικρότερων drones industrial παραγωγής και περιπλανώμενων πυρομαχικών για άμεση προσβολή στόχων.
Η επαναξιολόγηση του Patroller δεν αφήνει κενό ασφαλείας, αλλά επιταχύνει τη μετάβαση σε ένα πολύ πιο σύγχρονο, ολιστικό μοντέλο άμυνας. Η «Ασπίδα» του Αρχιπελάγους βασίζεται πλέον σε δύο άξονες:
Η Ελλάδα υπέγραψε διακρατική συμφωνία ύψους 3,035 δισεκατομμυρίων ευρώ με το Ισραήλ για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου αντιαεροπορικού, αντιβαλλιστικού και αντι-drone θόλου.
Αντί η Αθήνα να προσπαθεί απλώς να «απαντήσει» στα τουρκικά UAV με δικά της αντίστοιχα drones επιτήρησης, επενδύει σε ένα σύστημα που θα τυφλώνει, θα παρεμβάλλει και θα καταρρίπτει τα εχθρικά αεροσκάφη.
Περιλαμβάνει τόσο συστήματα κινητικής εξουδετέρωσης όσο και ηλεκτρονικού πολέμου (soft-kill).
