Πρόκειται για δύο διαφορετικά εργαλεία με κοινό στόχο την στήριξη της μετακίνησης, τα οποία όμως εφαρμόζονται με διαφορετικό τρόπο και απευθύνονται σε διαφορετικά επίπεδα της αγοράς.
Το Fuel Pass αποτελεί άμεση ενίσχυση προς τα φυσικά πρόσωπα, ενώ η επιδότηση στο diesel εφαρμόζεται στην αλυσίδα της αγοράς, επηρεάζοντας τη διαμόρφωση της τιμής πριν αυτή φτάσει στην αντλία. Και τα δύο μέτρα έχουν προσωρινό χαρακτήρα, κάτι που αποτυπώνει και τη συνολική προσέγγιση της παρέμβασης.
Fuel Pass: Δικαιούχοι, προϋποθέσεις και ποσά
Το Fuel Pass III αφορά φυσικά πρόσωπα και ελεύθερους επαγγελματίες που διαθέτουν όχημα σε κυκλοφορία και στοχεύει στην κάλυψη μέρους της δαπάνης καυσίμων και μετακίνησης για το δίμηνο εφαρμογής. Η επιδότηση δεν είναι οριζόντια, αλλά χορηγείται με βάση συγκεκριμένα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, τα οποία διαμορφώνουν τον κύκλο των δικαιούχων.
Για τους άγαμους, το ετήσιο φορολογητέο εισόδημα δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 30.000 ευρώ, ενώ για τους έγγαμους ή τα ζευγάρια με σύμφωνο συμβίωσης το όριο διαμορφώνεται στις 45.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 3.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.
Η ενίσχυση συνδέεται άμεσα με το όχημα και χορηγείται ανά δικαιούχο για ένα όχημα, το οποίο πρέπει να είναι σε κυκλοφορία και ασφαλισμένο. Η λογική του μέτρου παραμένει ότι στηρίζει την ιδιοκτησία και χρήση οχήματος και όχι γενικά τη μετακίνηση, παρότι για πρώτη φορά δίνεται δυνατότητα αξιοποίησης της ενίσχυσης και σε μέσα μεταφοράς ή ταξί μέσω της ψηφιακής κάρτας.
Σε επίπεδο ποσών, η επιδότηση διαφοροποιείται ανάλογα με τον τύπο του οχήματος, τη γεωγραφική περιοχή και τον τρόπο καταβολής. Για τα επιβατικά αυτοκίνητα, το ποσό ανέρχεται σε 50 ευρώ για την ηπειρωτική Ελλάδα και 60 ευρώ για τα νησιά, εφόσον επιλεγεί η ψηφιακή κάρτα, ενώ σε περίπτωση κατάθεσης σε τραπεζικό λογαριασμό διαμορφώνεται σε 40 ευρώ και 50 ευρώ αντίστοιχα. Για τις μοτοσικλέτες, η ενίσχυση ανέρχεται σε 25 ευρώ στην ηπειρωτική Ελλάδα και 30 ευρώ στα νησιά μέσω ψηφιακής κάρτας και σε 20 ευρώ και 25 ευρώ αντίστοιχα με πίστωση σε IBAN.
Ρωσία: Ο ηγέτης του ΚΚ προειδοποιεί για κίνδυνο πυροδότησης επανάστασης όπως του 1917 λόγω οικονομίας
Καθοριστικός παράγοντας για το τελικό ύψος της ενίσχυσης είναι και ο τρόπος καταβολής. Η επιλογή της ψηφιακής κάρτας οδηγεί σε υψηλότερο ποσό, ενώ η πίστωση σε τραπεζικό λογαριασμό συνοδεύεται από μικρότερη ενίσχυση, καθώς το μέτρο επιδιώκει να κατευθύνει τη χρήση προς την κατανάλωση καυσίμων και μετακίνησης.
Η διαδικασία αίτησης και η καταβολή της ενίσχυσης
Η αίτηση για το Fuel Pass υποβάλλεται μέσω της πλατφόρμας vouchers.gov.gr, με τη χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet, και περιλαμβάνει την επιβεβαίωση των στοιχείων του δικαιούχου, του οχήματος και της κύριας κατοικίας.
Η διαδικασία είναι πλήρως ψηφιακή και ολοκληρώνεται σε λίγα βήματα, με τον αιτούντα να επιλέγει τον τρόπο πληρωμής. Στην περίπτωση της ψηφιακής κάρτας, το ποσό πιστώνεται σε εφαρμογή κινητού τηλεφώνου και μπορεί να χρησιμοποιηθεί αποκλειστικά για αγορές καυσίμων ή για πληρωμές μετακίνησης, όπως ταξί και μέσα μαζικής μεταφοράς. Στην περίπτωση της κατάθεσης σε IBAN, το ποσό είναι μικρότερο αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί χωρίς περιορισμούς.
Η προθεσμία για την υποβολή αιτήσεων λήγει στις 30 Απριλίου 2026, ενώ η πίστωση της ενίσχυσης πραγματοποιείται εντός περίπου δύο εργάσιμων ημερών από την έγκριση. Η χρήση του ποσού μπορεί να γίνει έως το τέλος Ιουλίου, κάτι που επεκτείνει πρακτικά το χρονικό αποτύπωμα του μέτρου πέραν του διμήνου εφαρμογής.
Η επιδότηση στο diesel και η εικόνα της αγοράς
Παράλληλα με το Fuel Pass, εφαρμόζεται η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης, η οποία ανέρχεται σε 0,16 ευρώ ανά λίτρο προ ΦΠΑ, δηλαδή 0,20 ευρώ ανά λίτρο στην τελική τιμή. Το μέτρο καλύπτει τον Απρίλιο και επεκτείνεται στον Μάιο, λειτουργώντας ως παρέμβαση στη χονδρική αγορά.
Η επιλογή εφαρμογής της επιδότησης σε επίπεδο διυλιστηρίων και εταιρειών εμπορίας σημαίνει ότι η μείωση περνά στην αγορά πριν φτάσει στο πρατήριο. Ωστόσο, η μετακύλιση προς τον καταναλωτή δεν είναι στιγμιαία, καθώς εξαρτάται από τον χρόνο ανανέωσης αποθεμάτων και τη συνολική πορεία των τιμών.
Η εικόνα που διαμορφώθηκε έως τις 23 Απριλίου δείχνει ότι η αρχική επίδραση της επιδότησης άρχισε να περιορίζεται μέσα σε λίγες ημέρες, καθώς η άνοδος στη χονδρική απορρόφησε μέρος της μείωσης. Αυτό σημαίνει ότι το μέτρο λειτουργεί κυρίως ως μηχανισμός συγκράτησης των αυξήσεων και όχι ως εργαλείο σταθερής μείωσης της τιμής.
Ο χρονικός ορίζοντας των επιδοτήσεων στα καύσιμα
Το Fuel Pass και η επιδότηση στο diesel συγκροτούν ένα ενιαίο, αλλά χρονικά περιορισμένο, πλαίσιο στήριξης. Το πρώτο ολοκληρώνεται σε επίπεδο αιτήσεων στο τέλος Απριλίου και καλύπτει το δίμηνο έως τον Μάιο, ενώ το δεύτερο ακολουθεί τον ίδιο χρονικό ορίζοντα εφαρμογής.
Σε ό,τι αφορά το Fuel Pass, παρότι αφορά το συγκεκριμένο δίμηνο, η αξιοποίηση της ενίσχυσης δεν περιορίζεται χρονικά μόνο σε αυτό. Το ποσό που πιστώνεται στον δικαιούχο μπορεί να χρησιμοποιηθεί είτε εφάπαξ είτε τμηματικά, ανάλογα με τις ανάγκες μετακίνησης, μέχρι την καταληκτική ημερομηνία χρήσης, που τοποθετείται έως το τέλος Ιουλίου 2026. Με τον τρόπο αυτό, δίνεται ένα επιπλέον περιθώριο απορρόφησης της ενίσχυσης, πέραν της περιόδου που καλύπτει.
Μετά την ολοκλήρωση των μέτρων, η αγορά καυσίμων – εάν δεν ανακοινωθούν νέα μέτρα στο μεταξύ - επιστρέφει σε ένα καθεστώς χωρίς άμεσες παρεμβάσεις, όπου η διαμόρφωση των τιμών θα εξαρτάται κυρίως από τις διεθνείς εξελίξεις.
Το βασικό χαρακτηριστικό του πακέτου είναι ότι λειτουργεί ως προσωρινή στήριξη, με σαφείς όρους, δικαιούχους και χρονικά όρια, αποτυπώνοντας την προσπάθεια να περιοριστούν οι επιπτώσεις της μεταβλητότητας χωρίς να αλλάζει η βασική λειτουργία της αγοράς.