Με τον πόλεμο στο Ιράν να μαίνεται χωρίς ορατό τέλος, η Ευρώπη βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με τα φαντάσματα των ενεργειακών πολιτικών του παρελθόντος. Τα «χειρότερα σενάρια» βρίσκονται ήδη πάνω στο τραπέζι, με το πιο καταστροφικό από αυτά να προβλέπει την περαιτέρω καταστροφή πετρελαιοπαραγωγικών πηγών στη Μέση Ανατολή, σε συνδυασμό με την ταυτόχρονη διακοπή της ροής ενέργειας από τη Ρωσία.
Μοτζταμπά Χαμενεΐ: Κρύβεται λαβωμένος σε κρησφύγετο, ενώ τον εμφανίζουν δημοσίως ως... ομοίωμα από χαρτόνι!
Όπως προειδοποιεί ο ενεργειακός επιθεωρητής και αναλυτής, Μιχάλης Χριστοδουλίδης, οι συνέπειες μιας τέτοιας παγκόσμιας κρίσης θα ήταν τόσο βαθιές, που η αναταραχή μετά την πανδημία και τον πόλεμο στην Ουκρανία το 2022 θα φάνταζε εκ των υστέρων ως μια μάλλον περιορισμένη και βραχυχρόνια δοκιμασία.
Το απόλυτο ενεργειακό κραχ: Τιμές εκτός ελέγχου
Ένα πραγματικά ακραίο σενάριο για την ευρωπαϊκή οικονομία θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί εάν η πολεμική ένταση οδηγήσει σε σοβαρή διακοπή της παγκόσμιας τροφοδοσίας. Σε μια τέτοια περίπτωση:
Η τιμή του αργού πετρελαίου τύπου Μπρεντ θα μπορούσε να σπάσει το φράγμα των 150 δολαρίων ανά βαρέλι.
Οι τιμές του φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά θα μπορούσαν να εκτιναχθούν πάνω από τα 250 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Ντόναλντ Τραμπ: Η πίεση για το Ιράν, οι εκλογές και το φαινόμενο TACO
Ενεργειακά λοκντάουν, κουπόνια και μπλακάουτ
Αυτή η εκρηκτική αύξηση του κόστους θα γονάτιζε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, αναγκάζοντας τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να εφαρμόσουν πρωτοφανή, έκτακτα μέτρα, τα οποία θα ισοδυναμούσαν με ένα ενεργειακό λοκντάουν. Η νέα, σκληρή καθημερινότητα θα περιλάμβανε:
Παροχή κουπονιών καυσίμων με το δελτίο.
Αυστηρούς περιορισμούς στις μετακινήσεις των πολιτών.
Υποχρεωτική αύξηση της τηλεργασίας.
Μείωση ή και αναστολή της βιομηχανικής παραγωγής.
Το σενάριο γίνεται ακόμη πιο εφιαλτικό για τα ίδια τα δίκτυα. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η υπερφόρτωση των συστημάτων θα μπορούσε να οδηγήσει σε αστάθεια και διαδοχικά μπλακάουτ, εξαιτίας της έλλειψης καυσίμων στις μονάδες σταθερού φορτίου, ειδικά τις ημέρες που οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας δεν θα επαρκούν για να καλύψουν τη ζήτηση.
Πόλεμος στη Μέση Ανατολή: Τα νέα μέτρα στήριξης για καύσιμα και ακρίβεια
Ο ρωσικός παράγοντας και το παγκόσμιο ντόμινο
Οι χώρες της Νότιας και Νοτιοανατολικής Ευρώπης, όπως η Ελλάδα, που στηρίζονται παραδοσιακά σε συμβατικά καύσιμα, θα αντιμετώπιζαν καθημερινό πρόβλημα ενεργειακής ασφάλειας.
Η κατάσταση θα ξέφευγε πλήρως εάν, πέραν του 10% των φορτίων που θα χαθούν από τις χώρες του Κόλπου, προστεθεί και η απώλεια ενός 15-20% των ρωσικών καυσίμων (είτε μέσω αγωγών είτε μέσω φορτίων υγροποιημένου φυσικού αερίου).
Η βασική αιτία αυτού του ακραίου σεναρίου θα ήταν η ενδεχόμενη διακοπή έως και του 25% του παγκόσμιου εμπορίου καυσίμων, εφόσον καταστραφούν κρίσιμες υποδομές στο Ιράν και τον Κόλπο. Οι υπόλοιπες πετρελαιοπαραγωγές χώρες αδυνατούν να καλύψουν τόσο τεράστιο κενό άμεσα. Ως αποτέλεσμα, τα στρατηγικά αποθέματα θα εξαντλούνταν τάχιστα, το κόστος σε όλη την αλυσίδα παραγωγής και μεταφορών θα εκτοξευόταν, και η ανθρωπότητα θα βυθιζόταν σε μια παρατεταμένη ενεργειακή και κοινωνική κρίση.